W dwóch trzecich miast spośród 107 miast prezydenckich I turę wyborów wygrali kandydaci niezależni, do których czasem podczepiały się partie. Koalicja Obywatelska wygrała w 24 miastach na 106 i ma szanse na kolejne 4, PiS w 10 i może dobić do 12. Wygrało tylko 11 kobiet. Druga tura będzie potrzebna w 43 miastach [NAJSZYBSZA ANALIZA W OKO.PRESS]

OKO.press analizuje wybory na prezydentów polskich miast. PKW ogłosiła już wyniki we wszystkich 107 miastach prezydenckich.  Wynika z nich, że:

W 63 miastach zwycięzca przekroczył 50 proc. i drugiej tury nie będzie, co oznacza, że wybory rozstrzygnęły się w 60 proc. miast. W 43 miastach (40 proc.) konieczna będzie II tura wyborów 4 listopada 2018.

Triumf niezależnych, mocna KO, słabiutki PiS

Zwycięzcy I tury wyborów na prezydentów miast, wg przynależności partyjnej

Analizując polityczny aspekt wyborów przyjęliśmy założenie, że kandydata/kandydatkę X przypisujemy do partii Y, gdy X jest kandydatem komitetu wyborczego tej partii lub startuje z własnego komitetu, ale jest członkiem partii X.

  • Krupa i Majchrowski - nie, Zdanowska tak

    NIE liczymy zatem jako „partyjnych” samodzielnych kandydatów popieranych przez daną partię. W ten sposób zwycięzca z Katowic Marcin Krupa, pozostaje kandydatem niezależnym i nie „doliczamy go do dorobku ani PiS, ani SLD, które poparły jego kandydaturę. Podobnie Jacek Majchrowski nie wzbogaca konta KO, SLD i PSL, które poparły go w wyborach. Co innego Hanna Zdanowska, która startowała z własnego komitetu, ale jest członkinią PO i dlatego zaliczamy jej wynik, jako „sukces” Koalicji Obywatelskiej. 

Polityczna wymowa wyników jest jasna.

Największymi wygranymi są prezydenci niezależni – aż 68 z nich wygrało I turę wyborów. Część z nich startowała z poparciem partii politycznych, które podczepiały się pod silnych kandydatów, w większości startujących po raz drugi, trzeci czy nawet czwarty.

Potwierdza to znaczną autonomię miast w pejzażu politycznym. Głosując na prezydenta czy prezydentkę wyborcy kierują się swoją – jak widać wysoką – satysfakcją z tego, jak rozwija się ich miejscowość.

Miasta pozostały trudne do zdobycia dla PiS. Partia Kaczyńskiego zdobyła 10 miast (do kandydatów PiS doliczyliśmy zwycięzcę z Tomaszowa Mazowieckiego, który kandydował jako niezależny, ale jest członkiem PiS.

Nieźle wypadła Koalicja Obywatelska, która wygrała wybory w 24 miastach, na poziomie tylko trochę gorszym niż w 2010 i  2014 roku. Doliczyliśmy zwycięzców w Lublinie, Łodzi. Legionowie i Radomiu.

SLD z  7 prezydentami (doliczyliśmy Chełm, Świdnicę, Legnicę, Głogów, Będzin ), trochę spuściło z tonu – w 2014 miało 11 prezydentów.

PSL ma dwóch zwycięzców (dopisujemy Elbląg), a KUKIZ’15 – jednego.

Kobiety wciąż nie rządzą

Polska polityka na szczeblu miast pozostaje dla kobiet mało dostępna. Partie wciąż boją się je wystawiać w wyborach prezydentów miast. I turę wygrało tylko 11 kobiet, czyli 10 proc. To żałośnie mało, nawet w porównaniu ze składem Sejmu – 28 proc. Tyle samo jest senatorek (10 proc.).

PiS – może w sumie zdobyć 11-15 prezydentów

Partia Kaczyńskiego wygrała I turę wyborów tylko w 10 miastach, ale masowo zajmowała II miejsca: aż 63 razy. Kandydaci PiS wystąpią w 25 pojedynkach 4 listopada (58 proc.). PiS szanse na dodatkowe 8-11 prezydentur: sześć z pierwszego miejsca i na nasze oko od 2 do maksymalnie 5 z drugiego (ale raczej 2 niż 5). Wydaje się, że PiS mniej więcej wyrówna swój wynik z 2014 roku, gdy miał 11 prezydentów.

Wynik PiS – mało zwycięstw i masa drugich miejsc – to wyraz stanu posiadania tej partii. Zdyscyplinowany elektorat pozwala PiS zdobywać solidne poparcie dla kandydata czy kandydatki na poziomie średnio 25 proc., ale możliwość mobilizacji dodatkowych wyborców jest niewielka.

  • Zobacz przykłady

    Nawet najpopularniejsi politycy jak Małgorzata Wasserman w Krakowie (31,9 proc.), Kacper Płażyński w Gdańsku (29,7 proc.), czy Patryk Jaki w Warszawie (28,5 proc.) – mimo ogromnych wysiłków partyjnych liderów i bezpłatnej kampanii w mediach publicznych – w większości nie przekraczają 30 proc.

    Wyjątkiem jest Wojciech Skurkiewicz w Radomiu (40,4 proc.) , który traci zaledwie 5 pkt procentowych do zwycięzcy pierwszej tury, Radosława Witkowskiego, popieranego przez KO. I jako jedyny z PiS ma szansę na prezydenturę. 

Koalicja Obywatelska może dobić do 28 prezydentów

Poza 24 zwycięzcami w I turze wyborów, Koalicja Obywatelska może liczyć jeszcze na kilka miejsc spośród 9 kandydatów, którzy weszli do II tury. Na oko OKO.press moga wygrać w 2-4 miejscowościach. To by oznaczało wyrównanie stanu z 2010 i 2014 roku.

Jak widać na wykresie poniżej w porównaniu z 2014 nie ma większych zmian, zwłaszcza, że – jak pisaliśmy wyżej – słupek KO pójdzie jeszcze w górę, PiS także jeszcze minimalnie zyska.

Prezydenci 107 miast w wyborach 2006, 2010, 2014 i zwycięzcy I tury wyborów 2018. Kandydaci i członkowie 4 partii

PiS
 
PO / KO
 
SLD
 
PSL

miasto I miejsce komitet wynik II miejsce komitet wynik druga tura
1. Bełchatów Dariusz Matśkiewicz niezależny 21,7 Mariola Czechowska niezależny (członek PiS) 18,9 tak
2. Będzin Łukasz Komoniewski niezależny (członek SLD) 65,2 Marcin Lazar niezależny 19,3 nie
3. Biała Podlaska Dariusz Stefaniuk PiS 44 Michał Litwiniuk KO 32,5 tak
4. Białystok Tadeusz Truskolaski KO 56,2 Jacek Żalek PiS 30,2 nie
5. Bielsko-Biała Jarosław Klimaszewski KO 39,9 Przemysław Drabek PiS 32,7 tak
6. Bolesławiec Piotr Roman niezależny 60,4 Maciej Małkowski niezależny 27,9 nie
7. Bydgoszcz Rafał Bruski KO 54,6 Tomasz Latos PiS 29,6 nie
8. Bytom Mariusz Wołosz KO 30,3 Damian Bartyla niezależny 23 tak
9. Chełm Agata Fisz niezależny (członkini SLD) 43,5 Jakub Banaszek PiS 36,7 tak
10. Chorzów Andrzej Kotala KO 65 Leszek Piechota PiS 14,6 nie
11. Ciechanów Krzysztof Kosiński PSL 83,6 Marek Rutkowski PiS 10,9 nie
12. Częstochowa Krzysztof Matyjaszczyk SLD 59,7 Artur Warzocha PiS 25,5 nie
13. Dąbrowa Górnicza Marcin Bazylak SLD 34,2 Robert Warwas PiS 25,6 tak
14. Elbląg Witold Wróblewski niezależny (członek PSL) 48,8 Jerzy Wilk PiS 28,7 tak
15. Ełk Tomasz Andrukiewicz niezależny (poparcie PiS) 73,8 Anna Wojciechowska KO 21,4 nie
16. Gdańsk Paweł Adamowicz niezależny 37 Kacper Płażyński PiS 29,7 tak
17. Gdynia Wojciech Szczurek niezależny 67,9 Marcin Horała PiS 16,9 nie
18. Gliwice Zygmunt Frankiewicz niezależny 72,6 Jarosław Gonciarz PiS 19,6 nie
19. Głogów Rafael Rokaszewicz niezależny (członek SLD) 61,2 Przemysław Bożek PiS 31,6 nie
20. Gniezno Tomasz Budasz KO 79,3 Paweł Kamiński PiS 16,3 nie
21. Gorzów Wielkopolski Jacek Wójcicki niezależny 65,2 Sebastian Pieńkowski PiS 15,2 nie
22. Grudziądz Maciej Glamowski niezależny (poparcie KO) 46,4 Andrzej Guzowski PiS 29,4 tak
23. Inowrocław Ryszard Brejza niezależny 58,5 Ireneusz Stachowiak PiS 24,9 nie
24. Jastrzębie-Zdrój Anna Hetman niezależny 50,7 Łukasz Kasza PiS 35,9 nie
25. Jaworzono Paweł Silbert niezależny 64,6 Paweł Bańkowski KO 30,7 nie
26. Jelenia Góra Jerzy Łużniak KO 45,6 Krzysztof Mróz PiS 23,5 tak
27. Kalisz Krystian Kniastowski niezależny 21,3 Dariusz Grodziński KO 20 tak
28. Katowice Marcin Krupa niezależny 55,4 Jarosław Makowski KO 24,1 nie
29. Kędzierzyn Koźle Sabina Nowosielska KO 53,6 Marek Piasecki niezależny 20,8 nie
30. Kielce Bogdan Wenta niezależny 37,6 Wojciech Lubawski niezależny 29,3 tak
31. Knurów Adam Rams niezależny 64,2 Paweł Żak PiS 20,2 nie
32. Kołobrzeg Anna Mieczkowska niezależny

(członkini PO)

40,8 Jacek Woźniak niezależny 31,2 tak
33. Konin Jan Chojnacki PiS 30,5 Piotr Korytkowski KO 24,5 tak
34. Koszalin Piotr Jedliński KO 58,8 Andrzej Jakubowski PiS 21,2 nie
35. Kraków Jacek Majchrowski niezależny 45,8 Małgorzata Wassermann PiS 31,9 tak
36. Krosno Piotr Przytocki niezależny 63 Adam Skiba PiS 27 nie
37. Kutno Zbigniew Burzyński niezależny 65,6 Ewa Rzymkowska PiS 25,5 nie
38. Legionowo Roman Smogorzewski niezależny (członek PO) 56,7 Andrzej Kalinowski PiS 23,4 nie
39. Legnica Tadeusz Krzakowski niezależny (członek SLD) 42,5 Jarosław Rabczenko KO 26,5 tak
40. Leszno Łukasz Borowiak niezależny 53,5 Grzegorz Rusiecki KO 33,1 nie
41. Lubin Robert Raczyński niezależny 58,6 Krzysztof Kubów PiS 28,4 nie
42. Lublin Krzysztof Żuk niezależny (członek PO) 62,3 Sylwester Tułajew PiS 31,5 nie
43. Łomża Mariusz Chrzanowski niezależny 44,2 Agnieszka Muzyk PiS 23 tak
44. Łódź Hanna Zdanowska niezależny (członkini PO) 70,2 Waldemar Buda PiS 23,6 nie
45. Mielec Fryderyk Kapinos PiS 37,5 Jacek Wiśniewski niezależny 28,5 tak
46. Mysłowice Dariusz Wójtowicz niezależny 36,3 Wojciech Król KO 32,2 tak
47. Nowa Sól Wadim Tyszkiewicz niezależny 78,8 Andrzej Wieczorek PiS 16 nie
48. Nowy Sącz Iwona Mularczyk PiS 28,35 Lubomir Handzel niezależny 25,8 tak
49. Olsztyn Piotr Grzymowicz niezależny 33,8 Czesław Małkowski niezależny 30,7 tak
50. Opole Arkadiusz Wiśniewski niezależny 70,4 Violetta Porowska PiS 11,6 nie
51. Ostrołęka Łukasz Kulik niezależny 38,1 Janusz Kotowski PiS 33,4 tak
52. Ostrowiec Świętokrzyski Jarosław Górczyński niezależny 70,4 Dariusz Kaszuba PiS 23 nie
53. Ostrów Wielkopolski Beata Klimek niezależny 65,2 Łukasz Mikołajczyk PiS 20,4 nie
54. Oświęcim Janusz Chwierut KO 69 Zbigniew Starzec PiS 24 nie
55. Otwock Jarosław Margielski PiS 42,1 Ireneusz Paśniczek niezależny 17,1 tak
56. Pabianice Grzegorz Mackiewicz niezależny 71,8 Włodzimierz Stanek PiS 28,2 nie
57. Piekary Śląskie Sława Umińska-Duraj niezależny 66,5 Jerzy Polaczek PiS 21,7 nie
58. Piła Piotr Głowski KO 65,4 Marcin Porzucek PiS 21,1 nie
59. Piotrków Trybunalski Krzysztof Chojniak niezależny 49,3 Marlena Wężyk-Głowacka KO 24,2 tak
60. Płock Andrzej Nowakowski KO 60,7 Wioletta Kulpa PiS 29,2 nie
61. Poznań Jacek Jaśkowiak KO 56 Tadeusz Zysk PiS 21,3 nie
62. Pruszków Jan Starzyński niezależny 39,4 Paweł Makuch niezależny 26 tak
63. Przemyśl Wojciech Bakun Kukiz’15 41,5 Janusz Hamryszczak PiS 26,4 tak
64. Puławy Janusz Grobel niezależny 39 Paweł Maj niezależny 32,7 tak
65. Racibórz Dariusz Polowy niezależny 26,7 Mirosław Lenk niezależny (KO) 26,5 tak
66. Radom Radosław Witkowski niezależny (członek PO) 45,6 Wojciech Skurkiewicz PiS 40,4 tak
67. Radomsko Jarosław Ferenc niezależny 36,9 Wioletta Pal niezależny 27,9 tak
68. Ruda Śląska Grażyna Dziedzic niezależny 41 Marek Wesoły PiS 26 tak
69. Rybnik Piotr Kuczera KO 61,1 Łukasz Dwornik PiS 23,5 nie
70. Rzeszów Tadeusz Ferenc niezależny 63,8 Wojciech Burczak PiS 28,9 nie
71. Siedlce Karol Tchórzewski PiS 42 Andrzej Sitnik niezależny 32,9 tak
72. Siemianowice Śląskie Rafał Piech niezależny 83,6 Karina Siwiec-Magielnicka KO 8,75 nie
73. Sieradz Paweł Osiewała niezależny 73,1 Juliusz Góraj KO 19,75 nie
74. Skarżysko-Kamienna Konrad Krönig niezależny 42,3 Mariusz Bodo PiS 33,2 tak
75. Skierniewice Krzysztof Jadżyk niezależny 81 Janusz Patusiak PiS 19 nie
76. Słupsk Krystyna Danielecka-Wojewódzka niezależny 53,2 Anna Mrowińska PiS 22,6 nie
77. Sopot Jacek Karnowski niezależny 59,2 Grażyna Czajkowska niezależny 19 nie
78. Sosnowiec Arkadiusz Chęciński KO 66,7 Grażyna Welon PiS 14,9 nie
79. Stalowa Wola Lucjusz Nadbereżny PiS 72,9 Andrzej Szymonik niezależny 27,1 nie
80. Starachowice Marek Materek niezależny 84,4 Paweł Lewkowicz SLD 8,9 nie
81. Stargard Rafał Zając niezależny 82,4 Krzysztof Kozłowski PiS 11,6 nie
82. Starogard Gdański Janusz Stankowiak niezależny 72 Marek Konkolewski KO 15 nie
83. Suwałki Czesław Renkiewicz niezależny 63,2 Grzegorz Mackiewicz PiS 21,1 nie
84. Szczecin Piotr Krzystek niezależny 47,3 Bartłomiej Sochański PiS 22 tak
85. Świdnica Beata Moskal-Słaniewska niezależna (członkini SLD) 69,9 Jacek Drobny PiS 17,7 nie
86. Świętochłowice Dawid Kostempski niezależny 41,7 Daniel Beger niezależny 31,2 tak
87. Świnoujście Janusz Żmurkiewicz niezależny 51,5 Joanna Agatowska SLD 40 nie
88. Tarnobrzeg Dariusz Bożek niezależny 51,6 Kamil Kalinka PiS 24,8 nie
89. Tarnów Roman Ciepela KO 42,6 Kazimierz Koprowski PiS 33,5 tak
90. Tczew Mirosław Pobłocki niezależny 42,1 Tadeusz Dzonkowski PiS 23,1 tak
91. Tomaszów Mazowiecki Marcin Witko niezależny (członek PiS) 65,5 Barbara Klatka KO 22,2 nie
92. Toruń Michał Zaleski niezależny 55,4 Tomasz Lenz KO 23,78 nie
93. Tychy Andrzej Dziuba niezależny 75,7 Anita Skapczyk PiS 24,3 nie
94. Wałbrzych Roman Szełemej niezależny 84,4 Ireneusz Zyska PiS 13,1 nie
95. Warszawa Rafał Trzaskowski KO 56,7 Patryk Jaki PiS 28,5 nie
96. Wejherowo Krzysztof Hildebrant niezależny 55,7 Rafał Szlas KO 18,25 nie
97. Włocławek Marek Wojtkowski KO 26,5 Jarosław Chmielewski PiS 23,4 tak
98. Wodzisław Śląski Mieczysław Kieca niezależny (członek PO) 54,9 Jarosław Mrożek PiS 22,2 nie
99. Wrocław Jacek Sutryk KO 50,2 Mirosława Stachowiak-Różecka PiS 27,5 nie
100. Zabrze Małgorzata Mańka-Szulik niezależny 31,5 Agnieszka Rupniewska KO 22,4 tak
101. Zamość Andrzej Wnuk PiS 51,5 Marta Pfeifer niezależny 19,4 nie
102. Zawiercie Witold Grim niezależny 31,9 Łukasz Konarski niezależny 28
103. Zduńska Wola Konrad Pokora KO 37,8 Damian Kunert PiS 28,9 tak
104. Zgierz Przemysław Staniszewski niezależny 47,6 Agnieszka Hanajczyk KO 22,7 tak
105. Zielona Góra Janusz Kubicki niezależny 58,2 Piotr Barczak PiS 17,9 nie
106. Żory Waldemar Socha niezależny 47,3 Anna Gaszka niezależny 25,9 tak
107. Żyrardów Lucjan Chrzanowski niezależny 33,7 Ewa Springer-Kakiet niezależny 21,5 tak

 

 

Kandydaci obiecują. OKO.press rozlicza.
Wesprzyj nas, byśmy mogli działać dalej.

Absolwent historii na UJ, arabistyki na UAM i Polskiej Szkoły Reportażu. Publikował m.in. w Res Publice Nowej, magazynie Kontakt, miesięczniku Znak i Tygodniku Powszechnym. W OKO.press pisze o polityce.

Piotr Pacewicz
Piotr Pacewicz

Naczelny OKO.press. Redaktor podziemnego „Tygodnika Mazowsze” (1982–1989), przy Okrągłym Stole sekretarz Bronisława Geremka. Współzakładał „Wyborczą”, jej wicenaczelny (1995–2010). Współtworzył akcje: „Rodzić po ludzku”, „Szkoła z klasą”, „Polska biega”. Autor książek "Psychologiczna analiza rewolucji społecznej", "Zakazane miłości. Seksualność i inne tabu" (z Martą Konarzewską); "Pociąg osobowy".


Lubisz nas?

Dołącz do społeczności OKO.press