Podczas swojej wizyty w Armenii papież Franciszek nazwał rzeź Ormian ludobójstwem. Tłumacząc, dlaczego to zrobił, przywołał słowa Adolfa Hitlera. Jednocześnie zastrzegł, że nie wie, czy wódz III Rzeszy naprawdę wypowiedział te słowa. OKO sprawdza, jak było naprawdę


Nie wiem, czy to prawda, ale mówi się, że kiedy Hitler prześladował Żydów, powiedział: "Kto pamięta dzisiaj o Ormianach? Zróbmy to samo z Żydami".

Papież Franciszek, Konferencja w drodze z Armenii do Rzymu - 26/06/2016

fot. Catholic Church England and Wales / Flickr


Prawda. Choć brak oficjalnego stenogramu z tego przemówienia.


W sierpniu 1939 roku Hitler zebrał swoich najważniejszych generałów w bawarskiej miejscowości Obersalzberg, aby przygotować ostateczne plany inwazji na Polskę. Wtedy miały paść słowa cytowane przez papieża Franciszka. W polskim tłumaczeniu brzmią:

„Wydałem rozkaz – i każę rozstrzelać każdego, kto wyrazi choć jedno słowo krytyki – że celem wojny nie jest osiągnięcie jakiejś linii geograficznej, ale fizyczna eksterminacja wrogów. Obecnie tylko na wschodzie umieściłem oddziały SS Totenkopf, dając im rozkaz nieugiętego i bezlitosnego zabijania wszystkich mężczyzn, kobiet i dzieci polskiej rasy i języka, bo tylko tą drogą zdobyć możemy potrzebną nam przestrzeń życiową. Kto w naszych czasach jeszcze mówi o eksterminacji Ormian?”

Nie zachował się oficjalny zapis tej przemowy Hitlera, dlatego prawdziwość tego cytatu nie jest absolutnie niepodważalna. W zgromadzonych w procesie norymberskim dokumentach jest dowód na to, że te słowa padły – to tzw. dokument L-3, zawierający notatki generałów ze spotkania.

Przedstawił go dziennikarz Louis P. Lochner, który poufną informację o tym przemówieniu Hitlera otrzymał od jednego z bliskich współpracowników Führera. Ostatecznie dokument L-3 nie został włączony do materiału dowodowego – nie oznacza to jednak, że nie jest wiarygodnym źródłem historycznym. 

Profesor Piotr Majewski z Muzeum II Wojny Światowej zaznacza, że pomimo iż cytat dotyczy Polaków, to Hitler miał na myśli wszystkich mieszkańców i obywateli ziem polskich, w tym Żydów.

Autentyczność słów Hitlera jest na tyle pewna, że cytat umieszczono m.in. w Muzeum Holocaustu w Waszyngtonie.

Prezydent Armenni, Serzh Sargsayan w Muzeum Holocaustu w Waszyngtonie
fot. Holoucaust Museum

Popularne:

Lubisz nas?

Powiedz o tym innym