Ostatni dzień kampanii samorządowej
Na żywo
Po przegranej w wyborach samorządowych PiS może się już nie podnieść – mówił w TVN24 prezydent Warszawy, Rafał Trzaskowski. Tymczasem najnowszy sondaż Ipsos dla OKO.press i TOK FM pokazuje, że to PiS może zdobyć przewagę w tych wyborach
12:52 01-04-2024
Od dziś powraca 5 proc. stawka VAT na żywność. Jaki będzie miała wpływ na inflację?
Według danych GUS w marcu wskaźnik cen wzrósł o 1,9 proc. w stosunku do marca 2023 roku. Co stanie się po powrocie do 5-procentowej stawki VAT na żywność? I czy szybko odczujemy wzrost cen?
„W związku z najnowszymi odczytami inflacji oraz prognozami dynamiki cen podstawowych produktów spożywczych objętych przejściową stawką VAT 0 proc., Ministerstwo Finansów podjęło decyzję o nieprzedłużaniu po 31.03.2024 roku okresowego obniżenia stawki VAT na podstawowe produkty spożywcze” – informowało w połowie marca w krótkim komunikacie Ministerstwo Finansów.
Zerowy VAT na żywność obowiązywał od stycznia 2022 roku. Rząd PiS zdecydował się wówczas na taki ruch, by obniżyć ceny żywności dla konsumentów, gdy inflacja stawała się coraz bardziej uciążliwa i zbliżała się do 10 proc. Kilka dni temu Główny Urząd Statystyczny podał najnowsze dane o inflacji. W marcu wskaźnik cen wzrósł o 1,9 proc. w stosunku do marca 2023 roku. W stosunku do lutego ceny wzrosły o 0,2 proc.
Przeczytaj także:
Od dziś stawka 5 proc. VAT obejmuje znowu: mięso i ryby, mleko i produkty mleczarskie, jaja, miód naturalny, orzechy, warzywa i owoce oraz ich przetwory, tłuszcze zwierzęce i roślinne jadalne, zboża i przetwory ze zbóż, w tym pieczywo i pieczywo cukiernicze, określone preparaty i mleko do żywienia niemowląt i dzieci oraz dietetyczne środki spożywcze specjalnego przeznaczenia medycznego.
Powrót 5 proc. stawki może podnieść ceny żywności mocniej niż sezonowy standard. Efekty podwyżki mogą się jednak rozłożyć na kolejne miesiące. Niektóre duże sieci handlowe już zapowiedziały, że w kwietniu zamrożą swoje ceny na poziomie sprzed podwyżki. Sieci mogą sobie na to pozwolić, co potwierdza, że ich marże w ostatnich miesiącach były stosunkowo wysokie.
„Najpewniej obędzie się bez przełożenia tejże podwyżki w stosunku 1:1 przez największe dyskonty. Spodziewamy się jednak, że z czasem ceny będą podnoszone, co powinno poskutkować miesięcznym wzrostem cen żywności w kolejnych kilku miesiącach” – pisali ekonomiści mBanku.
Jak wyższe ceny żywności przełożą się na ogólny wskaźnik inflacji? Według prognoz Konfederacji Lewiatan powrót 5-procentowej stawki VAT podniesie wskaźnik inflacji o ok. 0,9 pkt proc. Ekonomiści wskazują jednak, że efekt drożejących produktów złagodzony będzie przez wzmacnianie się złotego oraz zwiększanie wynagrodzeń realnych. „Nie ma lepszego momentu na zdjęcie tarczy antyinflacyjnej z żywności, niż jest obecnie” – twierdzi ekspert Konfederacji Lewiatan.
„Podwyżka VAT podbije inflację o 0,8 pkt proc., ale przejściowo” – prognozował Marcin Klucznik z Polskiego Instytutu Ekonomicznego.
Na powrocie do 5 proc. stawki VAT na żywność budżet państwa ma zyskać 12 mld złotych.
Gdy rząd PiS pisał w 2023 roku ustawę budżetową na 2024 roku, planowano w niej zniesienie zerowego VAT na żywność. Tak zapisano w nowelizacji ustawy o finansach publicznych z sierpnia 2023 roku. PiS przedłużył obowiązywanie zerowego VAT na żywność dopiero po przegranych wyborach, gdy formował się już nowy rząd dotychczasowej opozycji.
Przeczytaj także: