Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Podsumowujemy wydarzenia z piątku, 7 czerwca 2024 roku.

Tusk odwołał prokuratora

„Podjąłem decyzję na wniosek ministra sprawiedliwości o odwołaniu prokuratora Tomasza Janeczka” — mówił premier Donald Tusk podczas konferencji prasowej. Wcześniej spotkał się z ministrem sprawiedliwości Adamem Bodnarem i ministrem obrony narodowej Władysławem Kosiniakiem-Kamyszem.

Portal Onet w środę 5 czerwca 2024 roku ujawnił incydent, do którego doszło na przełomie marca i kwietnia na granicy z Białorusią. Żandarmeria Wojskowa zatrzymała trzech żołnierzy, którzy oddali strzały ostrzegawcze w kierunku migrantów. W maju sprawę objął nadzorem prokurator Janeczek, powołany w ostatnich dniach urzędowania Zbigniewa Ziobry. Twierdzi jednak, że nie miał szczegółowej wiedzy na temat tej sprawy.

Tusk zwrócił się do Adama Bodnara, by prokurator krajowy objął bezpośrednim nadzorem dalsze postępowanie ws. żołnierzy, by prawo nie dotknęło ich „w sposób nielogiczny i niesprawiedliwy”.

Duda zwołuje Radę Bezpieczeństwa Narodowego

Na kilka godzin przed końcem kampanii o godz. 15.00 w piątek 7 czerwca 2024 prezydent Andrzej Duda wygłosił oświadczenie. Mówił m.in. o śmierci żołnierza, który został raniony nożem na granicy polsko-białoruskiej, a także o postępowaniu wobec wojskowych, którzy otworzyli ogień do grupy migrantów.

W związku z tą sytuacją Duda zwołuje też na poniedziałek 10 czerwca Radę Bezpieczeństwa Narodowego. Tematem spotkania będzie m.in. prezydencki projekt ustawy o działaniach władzy na wypadek „zewnętrznego zagrożenia bezpieczeństwa państwa”.

MON szykuje serię dymisji

Wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz w poniedziałek ma przeprowadzić masowe dymisje m.in. w Żandarmerii Wojskowej i MON, nawet wśród generałów – ustalili nieoficjalnie dziennikarze WP i Radia ZET. Planowane dymisje mają dotyczyć Żandarmerii Wojskowej i samego MON. Wśród nazwisk mają znaleźć się nawet generałowie.

To reakcja na ostatnie doniesienia z granicy polsko-białoruskiej, tj. śmierć żołnierza ranionego przez migranta 28 maja w okolicy Dubicz Cerkiewnych oraz zatrzymanie wojskowych, którzy otworzyli ogień do grupy migrantów. Obie sprawy odbiły się szerokim echem w ostatnich dniach kampanii do Parlamentu Europejskiego.

Dworczyk straci immunitet?

„Prokurator generalny Adam Bodnar przekazał w piątek do marszałka Sejmu Szymona Hołowni wniosek o wyrażenie przez Sejm zgody na pociągnięcie posła Michała Dworczyka do odpowiedzialności karnej” – poinformowała Prokuratura Krajowa w komunikacie. Śledczy podejrzewają Dworczyka o utrudnianie postępowania karnego w sprawie dotyczącej nieuprawnionego dostępu do skrzynki mailowej.

„Utrudnianie miało polegać na udzieleniu dostępu do użytkowanej przez siebie prywatnej skrzynki mailowej ustalonym osobom i nakazanie im dokonania trwałego usunięcia wiadomości e-mail wysyłanych z tej skrzynki we wskazanych przedziałach czasowych” – napisano w komunikacie.

Bodnar: Morawiecki wiedział o Funduszu Sprawiedliwości

W komunikacie z piątkowego wieczoru resort Adama Bodnara zadał kłam narracji polityków PiS. Ci w ostatnich tygodniach przekonywali, że nie mieli świadomości, co z Funduszem Sprawiedliwości robiła partia Zbigniewa Ziobry.

„Ministerstwo Sprawiedliwości informuje, iż ze znanych nam dokumentów (załączonych poniżej) wynika, że politycy Zjednoczonej Prawicy posiadali wiedzę nt. nieprawidłowości w FS przynajmniej od 2021 roku” – czytamy w komunikacie.

Biuro prasowe resortu na dowód pokazało dwa dokumenty KPRM związane z wynikami kontroli NIK z 2021 roku.

Komisja wizowa skończyła przesłuchania

Dzisiejsze przesłuchanie Jarosława Kaczyńskiego zakończyło ten etap prac sejmowej komisji śledczej ds. wyjaśnienia tzw. afery wizowej. Kaczyński zeznawał na posiedzeniu jawnym i niejawnym. Planowano także przesłuchanie Daniela Obajtka, byłego prezesa Orlenu. Obajtek jednak ponownie – po raz trzeci – nie stawił się przed komisją.

Komisja zawnioskowała do prokuratora generalnego Adama Bodnara o informację, czy osoby podejrzane o podpalenie centrum handlowego Marywilska w Warszawie „wjechały na wizach z programu rządu Mateusza Morawieckiego Poland.Business Harbour”. Pracuje już nad sprawozdaniem z prac i zapowiada złożenie kilku wniosków do prokuratury.

Exit poll po wyborach w Holandii

Według wyniku badań exit poll wybory do Parlamentu Europejskiego wygrał w Holandii sojusz GroenLinks-PvdA. Zdobył osiem z 31 miejsc, jakie Holandia obsadza w PE. Prawicowa i antyimigrancka Partia Wolności (PVV) Geerta Wildersa, która prowadziła w sondażach, zdobyła siedem mandatów. Poparcie dla PVV, w stosunku do wyborów parlamentarnych z listopada 2023 roku wygranych przez tę partię, spadło z 25 do 22 proc. Poparcie dla koalicji Partii Pracy i Zielonej Lewicy wzrosło z 16 do 26 proc.

Frekwencja w wyborach do PE w Holandii wyniosła 47 proc. To o pięć punktów procentowych więcej niż w 2019 roku.

Atak na premierkę Danii

Duńska agencja informacyjna Ritzau podała, że na placu Kultorvet w centrum Kopenhagi zaatakowana została premierka Danii Mette Frederiksen. Miała zostać pobita przez mężczyznę. Na razie nie ma informacji o stanie zdrowia Frederiksen. Minister środowiska Magnus Heunicke napisał na platformie X, że premierka „jest w szoku”.

Mette Frederiksen, przedstawicielka socjaldemokratów, w piątkowy wieczór uczestniczyła w wiecu poparcia dla jednej z kandydatek swojej partii w eurowyborach, Christel Schaldemose. Do ataku miało dojść już po zakończeniu spotkania.

KE daje zielone światło Ukrainie i Mołdawii

Komisja Europejska zarekomendowała rozpoczęcie rozmów akcesyjnych z Ukrainą. Na konferencji prasowej taką informację przekazała rzeczniczka Komisji Europejskiej Ana Pisonero. Komisja Europejska uważa, że Ukraina i Mołdawia spełniły warunki dla rozpoczęcia negocjacji akcesyjnych. Teraz państwa członkowskie będą debatować nad podjęciem dalszych kroków w sprawie akcesji Ukrainy i Mołdawii do Unii Europejskiej.