Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Co się wydarzyło?

Mimo prezydenckiego weta unijna kasa w ramach programu SAFE ma trafić do Polski w najbliższych dniach. Minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zapowiedział 3 maja w Krakowie, że umowa pożyczkowa, opiewająca na 43,7 miliarda euro, może zostać podpisana w najbliższy piątek.

„Jeżeli wszystko pójdzie dobrze, to w piątek podpiszemy umowę SAFE, otworzymy linię kredytową na zakup sprzętu. Część już jest zakontraktowana – to jest np. sprzęt związany z obroną przeciwdronową. Na to będzie najwięcej, na nowe technologie, bo to bardzo ważny komponent obrony cyberprzestrzeni” – ogłosił w rozmowie z dziennikarzami wicepremier.

Plan zakłada, że umowy z polskimi firmami z sektora przemysłu zbrojeniowego zostaną sfinalizowane jeszcze w tym miesiącu. Ich beneficjentami będą takie zakłady jak np. Huta Stalowa Wola czy Mesko w Skarżysku-Kamiennej. Sprzęt, którego nie uda się w Polsce wyprodukować, ma być kupiony u sojuszników Polski.

Jaki jest kontekst?

Magdalena Sobkowiak-Czarnecka, pełnomocniczka rządu ds. programu SAFE zapowiedziała w sobotę na łamach TVN24, że Polska „w ciągu kilkudziesięciu godzin” podpisze umowę pożyczkową z Komisją Europejską. Dodała, że Polska otrzyma od razu 15 proc. zaliczki, czyli ok. 20 miliardów złotych.

Wypłata unijnej pożyczki Polsce dzieje się mimo prezydenckiego weta. Jak pisaliśmy w OKO.press, rząd Donalda Tuska opracował plan B, który zakłada, że rząd wtłoczy środki z unijnego programu SAFE do istniejącego już Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych. Tak też się dzieje.

To jednak oznacza, że miliardy euro trafią tylko do wojska, a nie innych służb mundurowych. Pierwotny plan zakładał siedem miliardów złotych na dofinansowanie policji, straży pożarnej i granicznej. Te pieniądze do nich nie trafią. „Pewnie skończy się tak, że całość środków, czyli prawie 44 miliardy euro, trafi na potrzeby sił zbrojnych. Natomiast nie zostawimy bez wsparcia (...) Policji i Straży Granicznej” – zaznaczyła Sobkowiak-Czarnecka w TVN24.

Plan rządu Donalda Tuska zaakceptowała Komisja Europejska. Rzecznik KE Thomas Regnier już w marcu podkreślił, że Polska przedstawiła solidny, dobrze przygotowany plan. "Nasze stanowisko jest jasne: czas jest najważniejszy i jesteśmy zdecydowani wdrożyć plan bezzwłocznie. Dlatego Komisja finalizuje obecnie umowę pożyczkową, aby móc ją podpisać z polskimi władzami i wypłacić zaliczkę już w kwietniu” – mówił w połowie marca Regnier. Ostatecznie pierwsze środki trafią do Polski z minimalnym opóźnieniem, bo w pierwszym tygodniu maja.

Przeczytaj więcej w OKO.press:

Przeczytaj także: