Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata
Witaj w sekcji depeszowej OKO.press. W krótkiej formie przeczytasz tutaj o najnowszych i najważniejszych informacjach z Polski i ze świata, wybranych i opisanych przez zespół redakcyjny
11:45 13-10-2024
Likwidacja CBA odłożona, rząd analizuje uwagi z konsultacji, jak to zrobić porządnie
Likwidacja CBA przesunięta co najmniej do kwietnia. Rządowy projekt ustawy został skrytykowany na etapie konsultacji: likwidacja niepopularnej instytucji będzie działaniem fasadowym, o ile nie powstanie tez porządna polityka antykorupcyjna państwa.
Projekt ustawy zakładającej likwidację CBA jest w uzgodnieniach międzyresortowych i czeka na opinię Kolegium ds. Służb Specjalnych. 13 paździerbika rzecznik ministra koordynatora służb specjalnych Jacek Dobrzyński potwierdził PAP, że prace nad ustawą znacząco spowolniły.
Na rządowej stronie Legislacja.RCL.gov.pl na poczatku października opubikowane zostały stanowiska zgłoszone w czasie przeprowadzonych latem konsultacji projektu. Nie ma jeszcze odpowiedzi na nie.
Projekt ustawy zakładającej likwidację CBA pojawił się pod koniec maja. Zakładał, że CBA zostanie zlikwidowane 1 stycznia 2025 r., a w jego miejsce powstanie – w strukturze policji – Centralne Biuro Zwalczania Korupcji (CBZK). Konsultacji projektu miało nie być, bo zdaniem projektodawów „projekt nie dotyczył ważnych kwestii społecznych”. Po protestach organizacji pozarządowych władze się zmieniły zdanie i konsultacje ogłosiły. Druzgocącą opinię przedstawiła m.in. Fundacja Stefana Batorego.
Najpierw polityka antykorupcyjna
Wskazała ona, że likwidacja samego CBA to operacja fasadowa. Żeby to miało sens, trzeba przygotowac całościową politykę antykorupcyjną, uwzględniającą rozwiązania z projektu unijnej dyrektywy w sprawie zwalczania korupcji.
„Bez analizy zjawisk korupcyjnych i stworzenia polityki antykorupcyjnej nie sposób ocenić, czy faktycznie CBA należy zlikwidować”
- pisali eksperci Fundacji. Z doświadczeń innych państw wynika bowiem, że
- jeśli korupcja ma charakter systemowy, koncentruje się w elitach politycznych i gospodarczych, to taka jedna służba może być potrzebna. Ale musi mieć zagwarantowaną niezależności od tychże elit.
- Jeśli jednak przestępczość korupcyjna koncentruje się określonych obszarach, np. w sektorze zamówień publicznych czy na poziomie władz lokalnych, to wystarczy wzmocnienie i lepsza koordynacja istniejących organów ściągania. A także większy nacisk na prewencję, edukację i informację.
CBA nie ma znaczenia, jeśli oświadczenia majątkowe polityków są nieczytelne
Eksperci Fundacji Batorego zauważyli też, że nie ma znaczenia, jakiej instytucji powierzy się kontrolę oświadczeń majątkowych, jeśli są one zwyczajnie nieczytelne i źle wypełniane. Likwidacja CBA nie będzie miała też znaczenia dla przejrzystości działalności lobbingowej i procesu podejmowania decyzji. Projekt się tym problemem nie zajmuje.