Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Co się wydarzyło

Co najmniej dwa statki handlowe zostały ostrzelane podczas próby przepłynięcia przez Cieśninę Ormuz w sobotę – poinformowały agencję Reuters trzy źródła związane z bezpieczeństwem morskim i żeglugą. Doszło do tego wkrótce po tym, jak Iran zapowiedział ponowne zaostrzenie kontroli nad cieśniną.

Do jednego z tankowców ogień miały otworzyć dwie jednostki morskie irańskiej Gwardii Rewolucyjnej. Według relacji kapitana tankowca, zarówno statek, jak i załoga są bezpieczni.

Według źródeł Reutersa część jednostek otrzymała przez radio komunikat od irańskiej marynarki wojennej, że cieśnina została ponownie zamknięta i ruch statków jest wstrzymany.

Wcześniej informowano, że przez cieśninę przepłynął konwój ośmiu tankowców. Był to pierwszy tak duży ruch statków od czasu rozpoczęcia wojny USA i Izraela z Iranem siedem tygodni temu.

Iran ogłosił ponowne zamknięcie tego kluczowego szlaku morskiego. Stany Zjednoczone nadal utrzymują blokadę irańskich portów.

Najwyższy Przywódca Iranu Modżtaba Chamenei zapowiedział, że irańska marynarka wojenna jest gotowa zadać „nowe, bolesne ataki” swoim przeciwnikom.

Jaki jest kontekst

Prezydent USA Donald Trump kilka godzin wcześniej mówił o „dobrych wiadomościach” dotyczących Iranu, nie podając jednak szczegółów. Ostrzegł jednocześnie, że walki mogą zostać wznowione, jeśli do środy nie zostanie zawarte porozumienie pokojowe – to wtedy właśnie wygasa dwutygodniowe zawieszenie broni.

W czwartek Iran ogłosił tymczasowe otwarcie cieśniny Ormuz po zawarciu 10-dniowego rozejmu między Izraelem a Libanem, wynegocjowanego przez USA. Jednak już w sobotę dowództwo irańskich sił zbrojnych poinformowało, że tranzyt przez cieśninę ponownie podlega ścisłej kontroli wojskowej Iranu. Jako powód podano „powtarzające się naruszenia i akty piractwa” ze strony USA pod pretekstem blokady.

Rzecznik irańskich sił zbrojnych podkreślił, że Iran „w dobrej wierze” zgodził się wcześniej na kontrolowany przepływ ograniczonej liczby tankowców i statków handlowych po negocjacjach, ale dalsze działania USA zmusiły Teheran do przywrócenia ostrzejszych restrykcji.

Na razie nie ma oficjalnego komentarza ze strony Stanów Zjednoczonych.

Wojna rozpoczęła się 28 lutego atakiem USA i Izraela na Iran. Pochłonęła tysiące ofiar, a konflikt rozszerzył się na Liban. Ceny ropy gwałtownie wzrosły w związku z zamknięciem cieśniny.

Mimo pierwszych ruchów okrętów nadal nie jest jasne, czy uda się wznowić rozmowy na wysokim szczeblu między USA a Iranem ani czy możliwe będzie osiągnięcie porozumienia w sprawie programu nuklearnego, który pozostaje głównym punktem sporu.

Nadal istnieją rozbieżności w kwestii programu nuklearnego Teheranu, który jest punktem spornym w rozmowach pokojowych, przy czym Iran broni swojego prawa do tego, co określa mianem cywilnego programu energetyki jądrowej.

Czytaj więcej tekstów OKO.press

Przeczytaj także: