Co się wydarzyło?

„Nie ma prostych rozwiązań. Jeśli jednak pojawia się szansa, by zakończyć tę niszczycielską wojnę oraz zbudować fundamenty pod bardziej pokojową, bezpieczną i dostatnią Europę na pokolenia — to warto podjąć to wyzwanie" – napisał na portalu X Jared Kushner (na zdjęciu po prawej), specjalny wysłannik prezydenta USA ds. misji pokojowych, a prywatnie zięć Donalda Trumpa.

Kushner w czwartek (5 listopada) spotkał się w Brukseli z przedstawicielami Ukrainy, krajów europejskich i NATO. Jeszcze tego samego dnia opublikował na X obszerny wpis, w którym wskazał pięć głównych celów, swoistych ram bezpieczeństwa, dzięki którym będzie można zapobiec w Europie potencjalnym przyszłym konfliktom.

„Od ponad lat Europa i Rosja zmagają się z wyzwaniem, jakim jest stworzenie zrównoważonych ram bezpieczeństwa. Dziesięciolecia braku zaufania, rozbieżne interesy w sferze bezpieczeństwa oraz katastrofalne skutki obecnej wojny sprawiają, że jest to niezwykle trudne wyzwanie, a jednocześnie kluczowe dla osiągnięcia trwałego pokoju” — napisał Kushner.

„Naszym celem jest wypracowanie praktycznych rozwiązań, które uwzględnią obawy wszystkich stron, ograniczą ryzyko konfliktów w przyszłości oraz stworzą bardziej stabilne ramy bezpieczeństwa” — dodał. Co ważne: "Wszelkie wypracowane rozwiązania muszą w pełni respektować suwerenność, integralność terytorialną oraz prawo każdego państwa do samodzielnego podejmowania decyzji. Każdy kraj zachowa pełną kontrolę nad własnym bezpieczeństwem i sojuszami; żadne państwo nie będzie miało prawa weta wobec suwerennych wyborów innego kraju. NATO pozostanie fundamentem zbiorowego bezpieczeństwa Europy, a niniejsza inicjatywa będzie opierać się na już istniejących instytucjach i zobowiązaniach” — zadeklarował Jared Kushner.

Kushner, a więc i rząd USA, chcą:

• stałych konsultacji w sprawach bezpieczeństwa Europy
• niezawodnych kanałów komunikacji w sytuacjach kryzysowych
• większej przejrzystości działań wojskowych
• wzajemnych środków mających na celu ograniczenia ryzyka eskalacji
• trwałych ram dla długoterminowego bezpieczeństwa i stabilności w Europie

„Te koncepcje nadal ewoluują i jesteśmy otwarci na konstruktywne uwagi. Stworzenie odpowiednich ram będzie kluczowe dla zakończenia tej wojny i przejścia od konfliktu do warunków umożliwiających trwały pokój” — podsumował Kushner.

Jaki jest kontekst?

10-11 listopada w Abu Zabi ma rozpocząć się kolejna tura (po zakończonych w lutym) trójstronnych rozmowach pokojowych na linii USA – Ukraina – Rosja. Rosja zapowiedziała, że nie będzie tam rozmawiać o zakończeniu wojny w Ukrainie, ale o „nowej architekturze bezpieczeństwa w Europie”. Czyli o postulacie formułowanym od 2021 r., by NATO wycofało się ze wschodniej flanki, w tym z Polski.

Plan Kushnera oznacza, że Amerykanie zgodzili się na takie rozmowy, choć starają się do nich wprowadzić gwarancje, że rozmowy z Rosją nie zagrożą bezpieczeństwu Europejczyków. Propozycja sformułowana jest tak, że — jak zauważają dziennikarze Kyiv Post — Ukraina nie zostaje na wstępie pozbawiona prawa członkostwa w NATO. Niemniej samo przyjęcie takiego tematu oznacza akceptację twierdzeń Putina, że musiał napaść na Ukrainę, gdyż czuł się zagrożony przez Europę.

Przypomnijmy jednak, że wielokrotnie powtarzanym celem Putina jest odzyskanie pełnej kontroli nad państwami dawnego bloku wschodniego z czasów ZSRR.

Jared Kushner zapewnił, że w przypadku osiągnięcia postępów w tych dyskusjach, Amerykanie będą konsultować się z europejskimi partnerami w ramach tzw. formatu Shell Bay, rozszerzając go jednak o Rosję.

Przeczytaj więcej w OKO.press:

Przeczytaj także: