Co się stało?

Sondaże exit poll wskazały, że we wtorkowych wyborach żadna ze stron nie zdobyła 61 miejsc w 120-osobowym Knesecie. Sondaże exit poll przeprowadzone przez Kan 11 i Kanał 13 wskazały, że dwa rywalizujące bloki mają po 51 miejsc w parlamencie. Kanał 12 przyznał blokowi Netanjahu przewagę 52-49.

Ostateczne wyniki spodziewane są wieczorem. Frekwencja wyborcza wyniosła 77,7 proc. To najwięcej od 20 lat i o 7 punktów procentowych więcej niż w roku 2022.

Arabskie partie według prognoz mają mieć nawet 18-19 miejsc. Mogłyby więc zapewnić większość w Knesecie. Jednak lider opozycji Eizenkot praktycznie wykluczył utworzenie rządu z udziałem partii arabskich. Netanjahu również odrzucił możliwość utworzenia rządu z udziałem partii arabskich.

Z sondaży wynika, że skrajnie prawicowe partie religijne pod przewodnictwem Itamara Ben-Gvira i Bezalela Smotricza mogą w bloku Netanjahu zdobyć łącznie 13 miejsc.

Chociaż wyniki te oznaczałyby porażkę Netanjahu i jego nacjonalistyczno-religijnej koalicji, impas może zadziałać na jego korzyść. Premier pozostanie na stanowisku w czasie negocjacji koalicyjnych lub nawet do czasu przeprowadzenia kolejnych wyborów. Rozdrobniony system polityczny Izraela zwiększa rolę mniejszych partii w negocjacjach koalicyjnych. Dlatego zazwyczaj trwają one tygodniami.

Netanjahu wezwał do utworzenia „silnego, prawicowego rządu narodowego”. „Izrael stoi przed wyjątkową historyczną szansą, aby wspólnie z naszym partnerem, prezydentem Trumpem, raz na zawsze wyeliminować egzystencjalne zagrożenie ze strony Iranu. Jednak ukryte motywy nie mogą odwieść nas od tej świętej misji” – powiedział.

Tymczasem Eizenkot stwierdził, że społeczeństwo zagłosowało przeciwko pozostaniu Netanjahu na stanowisku premiera i wezwał go do wycofania się z polityki. „Netanjahu jest premierem tymczasowym, bez mandatu i zaufania narodu” – powiedział. Wezwał służby bezpieczeństwa do „gotowości do obrony” przed wszelkimi próbami stawiania interesów politycznych ponad bezpieczeństwem Izraela.

Jaki jest kontekst?

Wtorkowe głosowanie to pierwsze wybory od czasu ataku Hamasu z 7 października 2023 r. i następujących po nim wojen w Strefie Gazy, Libanie i Iranie.

Jeśli prognozy exit poll się potwierdzą, prawicowy blok Netanjahu, który w szczytowym okresie miał 68 miejsc w parlamencie, nie zdobędzie 61 mandatów potrzebnych do rządzenia, co uniemożliwi mu utworzenie rządu.

77-letni Netanjahu pełnił funkcję premiera przez prawie 19 z ostatnich 30 lat i wielokrotnie przetrwał kryzysy polityczne. Jego przeciwnikom udało się odebrać mu urząd premiera tylko raz od 2009 roku, po czterech niejednoznacznych wyborach w ciągu dwóch lat. Osiemnaście miesięcy później powrócił na to stanowisko.

66-letni Eizenkot, który stracił syna i dwóch siostrzeńców w wojnie w Strefie Gazy, okazał się silnym rywalem Netanjahu. Podkreślał swoje kompetencje w dziedzinie bezpieczeństwa, jednocześnie ustawiając się jako centrowiec w polityce wewnętrznej.

Jeśli żaden blok nie zdoła utworzyć rządu, konieczne może być ponowne głosowanie, czemu sprzeciwiał się Eizenkot ze względu na wysoką frekwencję wyborczą.

Więcej w analizie Jakuba Szymczaka:

Przeczytaj także:

Zobacz też:

Przeczytaj także: