Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Co się wydarzyło?

Rosyjska Duma Państwowa przyjęła ustawę znacząco rozszerzającą możliwości użycia rosyjskich sił zbrojnych poza granicami kraju – donosi agencja Interfax. Nowe przepisy pozwalają Władimirowi Putinowi dokonać interwencji zbrojnej poza granicami kraju państw pod pretekstem ochrony obywateli Federacji Rosyjskiej przed „bezprawnym ściganiem” przez zagraniczne sądy i instytucje międzynarodowe.

Zgodnie z zapisami ustawy rosyjska armia może zostać użyta w sytuacji, gdy obywatele Rosji zostaną zatrzymani, aresztowani lub objęci postępowaniem karnym za granicą. Regulacja obejmuje również przypadki decyzji sądów międzynarodowych, których Rosja nie uznaje lub w których – według Moskwy – nie uczestniczyła w sposób właściwy. Rosja nie jest sygnatariuszem np. Statutu Rzymskiego, który jest podstawą działania Międzynarodowego Trybunału Karnego.

Projekt przeszedł przez drugie i trzecie czytanie niemal jednogłośnie. Za ustawą zagłosowało 381 deputowanych, nie odnotowano głosów przeciw. Przewodniczący Dumy Wiaczesław Wołodin przekonywał, że Zachód wykorzystuje wymiar sprawiedliwości jako „narzędzie represji” wobec Rosjan i państw niezgadzających się z polityką europejskich elit.

„Zachodni wymiar sprawiedliwości stał się w praktyce narzędziem represji wobec osób uznanych za niepożądane. Dla nich [państw Zachodu – red.] ignorowanie międzynarodowych norm i zasad, rażąca ingerencja w sprawy suwerennych państw oraz bezprawne prześladowanie osób są na porządku dziennym. W tych okolicznościach konieczne jest podjęcie wszelkich możliwych działań w celu ochrony naszych obywateli” – powiedział przewodniczący Dumy Państwowej, zgodnie z oświadczeniem opublikowanym na stronie internetowej Dumy Państwowej.

Nowe przepisy rozszerzają już istniejące kompetencje rosyjskiego prezydenta w zakresie użycia armii poza granicami kraju. Dotąd Kreml mógł podejmować takie działania w sytuacji zagrożenia rosyjskich interesów lub bezpieczeństwa państwa. Teraz formalnym uzasadnieniem może być również ochrona obywateli rosyjskich przed zagranicznymi postępowaniami sądowymi.

Rosyjski prezydent ma teraz 14 dni na podpisanie ustawy.

Według zachodnich komentatorów ustawa wpisuje się w rosyjską doktrynę wykorzystywania ochrony ludności rosyjskojęzycznej lub obywateli Rosji jako pretekstu dla działań militarnych. Kreml stosował podobną narrację do uzasadnienia interwencji zbrojnych w Gruzji i w Ukrainie.

Jaki jest kontekst?

Przyjęcie ustawy zbiega się w czasie z nasilającymi się obawami o możliwą eskalację działań Kremla wobec Europy. Choć według ekspertów Rosja nie ma zasobów militarnych do pełnej konfrontacji z NATO, to wiele zachodnich wywiadów ostrzega przed możliwą prowokacją, której celem może być wystawienie jedności NATO na próbę.

Niemiecki wywiad BND już latem 2025 ostrzegał przed możliwością prowokacji w państwach bałtyckich na wzór scenariusza krymskiego z 2014 roku. Z kolei duński wywiad oceniał, że Rosja mogłaby być zdolna do wywołania większego konfliktu w Europie w perspektywie kilku lat. O ryzyku rosyjskiego ataku na państwa bałtyckie mówi też Ukraina, choć strona estońska w kwietniu 2026 zaprzeczała tym doniesieniom.

Analitycy amerykańskiego think tanku Institute for the Study of War wskazują, że Rosja rozpoczęła już tzw. „fazę zero” przygotowań do potencjalnego konfliktu z Zachodem. Według tych analiz obejmuje ona reorganizację okręgów wojskowych, rozbudowę baz przy granicy z Finlandią oraz działania hybrydowe, takie jak zakłócanie sygnału GPS, sabotaż czy prowokacje w przestrzeni powietrznej Europy – zwraca uwagę „Ukraińska Prawda”.

Przeczytaj także: