OKO.press dotarło do dokumentów z policyjnej akcji zabezpieczenia ubiegłorocznych protestów przeciwko pisowskim ustawom o sądach. Do akcji rzucono tysiące policjantów, w tym setki tajniaków, ścigających najgroźniejszych przestępców. Raportowali o każdym kroku manifestujących. Zwłaszcza opozycji pozaparlamentarnej i parlamentarnej oraz młodzieży

Z dokumentów, do których dotarliśmy, wyłania się dość ponury obraz policji i państwa, któremu służy. Latem 2017 roku, podczas pokojowych (początkowo wręcz piknikowych) protestów przeciwko pisowskim ustawom o sądach, bez wyraźnego powodu, odciągnięto od codziennych zadań tysiące funkcjonariuszy z całej Polski i kazano pilnować parlamentu, Pałacu Prezydenckiego i TVP.

Do rzekomo wyłącznie prewencyjnej akcji rzucono setki tajniaków, m.in. z pionów kryminalnych – na co dzień ścigających morderców, handlarzy narkotyków i złodziei. I kazano im „objąć nadzorem” uczestników manifestacji, ale także osoby nieuczestniczące w protestach. W niektórych przypadkach była to klasyczna policyjna obserwacja – jaką wolno stosować tylko wobec przestępców. Policjanci raportowali o każdym kroku „nadzorowanych” i „obserwowanych”, na siłę szukając zagrożeń, które uzasadniałyby ich zaangażowanie w tę przedziwną akcję. Czasami przybierało to formy komiczne, wręcz groteskowe (patrz meldunki na ilustracjach). Nie zmienia to jednak ponurego obrazu całej akcji.

Dziś ujawniamy, jak wyglądały policyjna operacja „Sejm” i podoperacja „Rekonesans”. Już wkrótce:

  • jak zlecono obserwację młodzieży sprzeciwiającej się dewastacji polskiego systemu prawnego i
  •  jak śledzono pozaparlamentarną opozycję.   
Tekst na grafice: 11:49 Pan Kasprzak wyszedł z Bricomana z wiaderkiem i nożycami do cięcia. 12:18 35803 Pan Kasprzak dotarł do namiotu Obywateli RP i przyniósł dwa wiadra i dwa pęki białych róż. 16:19 704 zgłasza że uczestnicy konferencji podeszli do płotów i wkładają białe róże w wypłotowanie. Meldunki z policyjnej operacji kryptonim „Sejm”,18 lipca 2017
* Meldunek jest ilustracją wykonaną przez graficzkę OKO.press, nie kopią oryginalnego dokumentu.

Operacja kryptonim „Sejm”

Dokumenty z operacji zabezpieczenia ubiegłorocznych protestów znaleźliśmy w aktach sprawy sądowej, którą wytoczyli policji Ryszard Petru, były szef Nowoczesnej, i jego następczyni – Katarzyna Lubnauer. Politycy chcą, by sąd zakazał policji inwigilowania ich. Pozew złożyli latem 2017 roku – wkrótce po tym, jak „Gazeta Wyborcza” opublikowała artykuł „Policja inwigiluje Obywateli RP i posła Ryszarda Petru” i nagrania rozmów funkcjonariuszy, którzy śledzili ich 21 lipca 2017 roku.

Jak potwierdziła później Komenda Stołeczna Policji, były to skompilowane fragmenty rozmów funkcjonariuszy uczestniczących w operacji kryptonim „Sejm”. Jej celem miało być zabezpieczenie zgromadzeń, które odbywały się w centrum Warszawy od 16 do 21 lipca 2017 roku.

Na wniosek Petru i Lubnauer, reprezentująca w procesie policję Prokuratoria Generalna RP przesłała do sądu setki stron policyjnych planów działania, raportów z operacji, meldunków, notatek służbowych itd.

Z dokumentów wynika, że operację „Sejm” zarządził komendant stołeczny policji Rafał Kubicki i on też był jej dowódcą. Trzy miesiące później Kubicki pożegnał się z funkcją komendanta (po pół roku jej sprawowania). Jak podawało radio RMF, „zgubiły go zbyt wybujałe ambicje”. Według „Super Expressu”, był pewny, że zostanie szefem całej policji i „chwalił się, że ma za sobą polityczne poparcie”.

16 lipca 2017 roku, w zatwierdzonym przez Kubickiego „Planie działania dowódcy operacji pod krypt. »Sejm«”, napisano, że „brak jest jednoznacznych, potwierdzonych informacji na temat zagrożeń mogących wystąpić podczas planowanego zabezpieczenia”. Jednak „biorąc pod uwagę dotychczasowe doświadczenie w zabezpieczaniu podobnych przedsięwzięć, należy się liczyć z możliwością zakłócenia bezpieczeństwa i porządku publicznego (…)”.

To wystarczyło by zarządzić gigantyczną operację, z udziałem tysięcy policjantów, w tym setek tajniaków.

Tekst na grafice: 19:26 Zgłoszenie do sztabu operacji policyjnej informacji że na Placu Krasińskich znajduje się grupa 8-10 osób oczekujących na zgromadzenie. Wyposażeni są w zapalniczki i zapałki w celu zapalenia świeczek w trakcie zgromadzenia. Meldunek z policyjnej podoperacji kryptonim „Rekonesans”,16 lipca 2017
* Meldunek jest ilustracją wykonaną przez graficzkę OKO.press, nie kopią oryginalnego dokumentu.

Tysiące policjantów, setki tajniaków

Do udziału w operacji kryptonim „Sejm” zaangażowano etatowy i nieetatowy oddział prewencji, policjantów z większości wydziałów KSP i z warszawskich komend rejonowych, a także – codziennie – setki funkcjonariuszy z wielu innych miast z całej Polski. Z raportu podsumowującego tę operację wynika, że

  • 16 lipca 2017 roku brało w niej łącznie udział 1300 policjantów,
  • 17 lipca – 611 policjantów,
  • 18 lipca – 2194,
  • 19 lipca – 2218,
  • 20 lipca – 2341
  • i 21 lipca – 2337.

Operację podzielono na kilka podoperacji.

Policjanci uczestniczący w podoperacji kryptonim „Śródmieście” odpowiadali za zabezpieczenie okolic parlamentu, Pałacu Prezydenckiego, Sądu Najwyższego i budynku TVP przy Pl. Powstańców Warszawy oraz za „niedopuszczenie do [ich] zablokowania lub okupacji”;

  • „Mokotów” – za zabezpieczenie gmachu TVP przy ul. Woronicza;
  • „Proces” – za gromadzenie dokumentacji procesowej i koordynację osadzania osób zatrzymanych,
  •  „Droga” – za zapewnienie bezpieczeństwa ruchu w rejonach protestów,
  • „Odwód” – za wsparcie w przypadku nieprzewidzianych zdarzeń,
  • a „Rekonesans” – za „zabezpieczenie operacyjne prowadzonych działań”.

W co najmniej dwóch z tych podoperacji – „Śródmieściu” i „Rekonesansie” – uczestniczyli funkcjonariusze po cywilnemu, czyli po prostu tajniacy.

To w ramach podoperacji „Śródmieście” działali policjanci, którzy 21 lipca 2017 roku śledzili w centrum Warszawy Obywateli RP i Ryszarda Petru. Według wyjaśnień przesłanych w tej sprawie do sądu przez Prokuratorię Generalną, w akcji tej uczestniczyli głównie funkcjonariusze Wydziału Wywiadowczo-Patrolowego KSP (na nagraniach ujawnionych przez „Gazetę Wyborczą” zarejestrowano głosy dziewięciorga). Komórka ta powstała, by zwalczać „najbardziej uciążliwe społecznie przestępstwa pospolite” (kradzieże aut, rozboje, napady, pobicia, kradzieże kieszonkowe) i zatrzymywać ich sprawców na gorącym uczynku.

Z dokumentów dotyczących operacji „Sejm” wynika, że samego tylko 21 lipca na ulice stolicy wysłano 48 nieoznakowanych radiowozów, których załogi stanowili nieumundurowani funkcjonariusze właśnie z Wydziału Wywiadowczo-Patrolowego oraz Wydziału Dochodzeniowo-Śledczego KSP, Zespołu Antykonfliktowego Policji i Oddziału Prewencji Policji w Warszawie (co najmniej po dwóch w radiowozie).

W pozostałych dniach operacji liczba funkcjonariuszy po cywilnemu była podobna.

Na grafice zestawienie sił policyjnych uczestniczących w operacji. Jednostka: Oddział Prewencji Policji w Warszawie, 645 policjantów, 81 oznakowanych busów, 3 nieoznakowane radiowozy, 2 LRAD, 2 AW; jednostka: Komenda rejonowa Warszawa I, 80 policjantów, 15 oznakowanych radiowozów, 3 nieoznakowane radiowozy; jednostka: Komenda rejonowa Warszawa VI, policjanci: 7, 3 oznakowane radiowozy; jednostka: Komenda rejonowa Warszawa VII, 43 policjantów, 8 radiowozów oznakowanych, 8 radiowozów nieoznakowanych; jednostka: Komisariat Kolejowy Policji, 8 policjantów, 2 radiowozy oznakowane; jednostka: Komisariat Policji Metra Warszawskiego, 22 policjantów, 1 radiowóz; jednostka: Policjanci kryminalni, 53 policjantów, 18 nieoznakowanych radiowozów; jednostka: Wydział Wywiadowczo Patrolowy, 30 policjantów, 15 nieoznakowanych radiowozów; jednostka: Wydział Konwojowy, 14 policjantów, 7 ruchomych punktów zatrzymań; jednostka: Wydział Ruchu Drogowego, 40 policjantów, 20 oznakowanych radiowozów; jednostka: Wydział Dochodzeniowo Śledczy, 195 policjantów, 16 nieoznakowanych radiowozów; jednostka: Stołeczne Stanowisko Kierowania, 7 policjantów, 1 mobilne centrum monitoringu; jednostka: Nieetatowy Oddział Prewencji, 430 policjantów, 54 radiowozy oznakowane; jednostka: Zespół Antykonfliktowy Policji, 10 policjantów, 3 nieoznakowane radiowozy; Wsparcie z innych miast, 746 policjantów

„Rekonesans” wśród protestujących

Ale to nie koniec. Do udziału w operacji „Sejm”, w ramach podoperacji „Rekonesans” skierowano bowiem również policjantów kryminalnych, na co dzień ścigających najgroźniejszych przestępców. I oczywiście także pracujących po cywilnemu.

Według dokumentów, do których dotarliśmy, w „Rekonesansie” uczestniczyli funkcjonariusze z wydziałów:

  • do walki z Terrorem Kryminalnym i Zabójstw,
  • do walki z Przestępczością Gospodarczą,
  • do walki z Przestępczością Narkotykową,
  • do walki z Cyberprzestępczością,
  • ds. Odzyskiwania Mienia,
  • do walki z Przestępczością Samochodową,
  • do walki z Korupcją,
  • Wywiadu Kryminalnego,
  • i z Wydziału Kryminalnego.

To policyjna elita, specjaliści w swoich dziedzinach, często z wieloletnim stażem i ogromnym doświadczeniem.

W „Rekonesansie” od 16 do 21 lipca 2017 roku pracowali na okrągło całą dobę, na trzy zmiany – od kilku do kilkudziesięciu osób w jednej zmianie. Największą mobilizację zarządzono w pierwszym i ostatnim dniu podoperacji. 16 lipca brało w niej udział 48 policjantów z pionów kryminalnych i dodatkowo, jako wsparcie, 20 z Wydziału Wywiadowczo-Patrolowego, a 21 lipca – 54 policjantów kryminalnych.

Siły podoperacji kryptonim Rekonesans 16 lipca: 48 policjantów z pionu kryminalnego, 20 policjantów z Wydziału Wywiadowczo- Patrolowego, 30 nieoznakowanych radiowozów; 17 lipca: 35 policjantów z pionu kryminalnego, 14 nieoznakowanych radiowozów; 18 lipca: 38 policjantów z pionu kryminalnego, 15 nieoznakowanych radiowozów; 19 lipca: 45 policjantów z pionu kryminalnego, 18 nieoznakowanych radiowozów; 20 lipca: 46 policjantów z pionu kryminalnego, 18 nieoznakowanych radiowozów; 21 lipca: 54 policjantów z pionu kryminalnego, 23 nieoznakowane radiowozy

W meldunkach do sztabu policjanci z „Rekonesansu” raportowali, gdzie gromadzą się manifestujący przeciwko pisowskim ustawom o sądach i ilu ich jest. Meldowali, jakie hasła wznoszą protestujący, a także jakie mają flagi i transparenty. Informowali dowództwo, kto przemawia ze sceny i co mówi. Na przykład:

  • 16 lipca o 23:23 „Rekonesans zgłasza że osoby w pochodzie krzyczą Solidarność naszą bronią”.
  • 19 lipca o 23:29Rekonesans: ze sceny padło hasło palenia światełek zarówno przed Sejmem jak i przed Pałacem Prezydenckim. Zachęca się do udziału w proteście”.
  • 18 lipca o 23:51 sztab dostaje meldunek: „Rekonesans – pan Borusewicz – hasło – siedziałem i będę siedział (ze sceny)”.

To do funkcjonariuszy z „Rekonesansu” kierowano rozkazy ze sztabu, by nasłuchiwali ze sceny lub podsłuchiwali w tłumie, jakie plany mają protestujący.

  • 16 lipca o 22:16 „35701 prosi Rekonesans o podsłuchiwanie, czy padną hasła na temat rozwoju dalszego sytuacji”.
  • 20 lipca o 18:46 „35701 [zaleca] zadaniować Rekonesans celem ustalenia czy pojawią się głosy wśród zgromadzenia żeby przemieszczać się pod Pałac Prezydencki”.
  • 20 lipca o 21:45 „87001 [zgłasza] Piękna ok. 100 wystawione siły na razie spokój, Rekonesans – podejść pod squot [grupę młodzieży ze squotu Syrena – przyp. red.] aby słyszeć ich zamiary”.

„Część tych działań – jak np. odnotowywanie haseł z transparentów czy osób przemawiających ze sceny – w ogóle nie jest zadaniem policji. Część mogła z powodzeniem realizować prewencja, w znacznie mniejszej liczbie. Z praktycznego punktu widzenia, wykorzystanie policjantów operacyjnych do tej akcji miało sens tylko, gdy protestujący chcieli zablokować Sejm. I rzeczywiście bardzo sprawnie zbierali informacje o posunięciach osób blokujących” – mówi emerytowany od niedawna policjant z KSP.

  • Kliknij by przeczytać wybrane meldunki „Rekonesansu” i polecenia dla niego

    • 2017/07/16 17:33 Rekonesans zgłasza że Kijowski nawołuje ludzi by przeszli z nim pod Pałac Prezydencki
    • 2017/07/16 17:42 Rekonesans zgłasza że Nowym Światem idzie ok. 200 osób w kierunku Pałacu Prezydenckiego, przekazano 35 704 by objął grupę nadzorem.
    • 2017/07/16 19:11 Rekonesans zgłasza na Pl. Krasińskich i TVP brak osób w zainteresowaniu, pod Pałacem ok. 50 osób, pod Sejmem stała grupka osób
    • 2017/07/16 19:34 Rekonesans zgłasza na Pl. Krasińskich podjechały 2 pojazdy VW i Volvo i wypakowywane są świeczki
    • 2017/07/16 20:34 Rekonesans informuje, KOD zaprasza wszystkich po 22.00 pod Sejm
    • 2017/07/16 21:53 Rekonesans – informacyjnie przez megafon pojawiły się hasła, żeby uczestnicy przeszli pod Pałac Prezydencki, nawołuje pan Kasprzak
    • 2017/07/16 22:16 35701 prosi Rekonesans o podsłuchiwanie, czy padną hasła na temat rozwoju dalszego sytuacji
    • 2017/07/16 22:48 356 704 zgłasza pan Kacprzak [Kasprzak – przyp. red.] nawołuje do formowania pochodu i przejścia pod Sejm.
    • 2017/07/16 22:49 Rekonesans potwierdza powyższe informacje.
    • 2017/07/16 23:23 Rekonesans zgłasza że osoby w pochodzie krzyczą Solidarność naszą bronią.
    • 2017/07/17 00:07 Rekonesans zgłasza że pan Kacprzak [Kasprzak – przyp. red.] oddalił się już ze zgromadzenia
    • 2017/07/17 17:13 Rekonesans brak zagrożeń, monitorują internet – bez uwag
    • 2017/07/18 08:39 35 801 zgłasza ok. 10 osób przy KODZIE, 20-25 osób przy namiotach Obywateli RP, przekazano do zabezpieczenia operacyjnego do Rekonesansu
    • 2017/07/18 19:46 Rekonesans na FB info że Wałęsa jedzie do Warszawy, polecono nadzorować
    • 2017/07/18 21:29 dowódca Drogi [podoperacji „Droga” – przyp. red.] telefonicznie przekazał info, że pracownik nadzoru ruchu ZTM podsłuchał rozmowę, z której wynikało, że zgromadzeni z powrotem mają zamiar udać się pod Sejm. Informację powyższą przekazano do Rekonesansu i do 35704
    • 2017/07/18 22:29 87001 poleca wystawić siły w wariancie aby plutony stały Piękna/ Wiejska i Frascati/ Wiejska. Poleca uczulić policjantów Rekonesansu by wsłuchiwali się w komunikaty organizatora
    • 2017/07/18 23:07 Polecono rozeznać Rekonesansowi aby ustalił, co to za ludzie niosą flagę
    • 2017/07/18 23:13 Polecono Rekonesansowi aby na bieżąco przekazywał informacje o tym, jakie hasła padają ze sceny
    • 2017/07/18 23:51 Rekonesans – pan Borusewicz – hasło – siedziałem i będę siedział (ze sceny)
    • 2017/07/18 19:55 Rekonesans zgłasza, że uzyskał informację, że o godz 20.00 spod Sejmu część osób podejdzie pod Sejm
    • 2017/07/19 00:13 Rekonesans – ze sceny nawoływanie aby osoby udawały się na Skarpę i blokowały ruch
    • 2017/07/19 00:06 Rekonesans – osoby przebywające na Skarpie mają krótkofalówki i przekazują sobie informacje
    • 2017/07/19 00:05 Rekonesans – nawoływanie trwa ze sceny aby siadać i blokować wyjazd
    • 2017/07/19 00:26 Rekonesans – ze sceny pada hasło, że Kaczyński będzie wyjeżdżał żeby blokować
    • 2017/07/19 01:02 Polecono Rekonesansowi aby dwoma radiowozami wsparł zabezpieczenie przejazdu kolumny na Żoliborz
    • 2017/07/19 22:49 Rekonesans informuje, że będzie przemawiał pan Frasyniuk
    • 2017/07/19 23:29 Rekonesans – ze sceny padło hasło palenia światełek zarówno przed Sejmem jak i przed Pałacem Prezydenckim. Zachęca się do udziału w proteście
    • 2017/07/20 15:31 35 704 pan Kinasiewicz idzie w kierunku Placu Trzech Krzyży wzdłuż wypłotowania, przekazano do Rekonesansu w celu objęcia nadzorem
    • 2017/07/20 15:50 35 704 frekwencja w tej chwili taka sama czyli ok. 300 osób ale zaczynają się od tyłu powoli rozchodzić, pan Kinasiewicz wraca pod Sejm, przekazano do Rekonesansu
    • 2017/07/20 18:46 35701 zadaniować Rekonesans celem ustalenia czy pojawią się głosy wśród zgromadzenia żeby przemieszczać się pod Pałac Prezydencki
    • 2017/07/20 18:47 Rekonesans przyjął i realizuje
    • 2017/07/20 18:48 Rekonesans potwierdza, że trwają obecnie takie rozmowy aby zgromadzeni przemieścili się przed Pałac Prezydencki, przekazano informację dla 35701
    • 2017/07/2019 Rekonesans zgłasza, że nawołują się na 20 pod Paląc [Pałac – przyp. red.] i na 21:00 z powrotem pod Sejm
    • 20/17/07/20 19:15 Rekonesans zgłasza telefonicznie, że z informacji operacyjnej wynika, że ze squotu Syrena ma być najście na Sejm, przekazano 35 704
    • 2017/07/20 21:45 87001 Piękna ok. 100 [100 osób przy ul. Pięknej – przyp. red.] wystawione siły na razie spokój, Rekonesans – podejść pod squot aby słyszeć ich zamiary, w toku
    • 2017/07/21 01:27 REK [rekonesans – przyp. red.] Frasyniuk udał się pod sąd i nawoływał w rozmowie z innymi do uspokojenia nastrojów
    • 2017/07/21 01:12 87001 Fraskaty 1 [ul. Frascati – przyp. red.] zgromadzeniowcy Frasyniuk i inni debatują na ulicy, prośba o Rekonesans
    • 2017/07/21 01:12 Rekonesans ma pod nadzorem
    • 2017/07/21 09:46 Rekonesans polecono, by pogłębił informacje od 35 802 dotyczące faktu że namioty na Wiejskiej zabierają
    • 2017/07/21 14:12 Rekonesans zgłasza z Wiejskiej 12a wyszedł Schetyna i udaje się do Sejmu.
    • 2017/07/21 16:28 Rekonesans zgłasza, że jeden z obywateli RP pojechał do sklepu celem zakupienia balonów.
    • 2017/07/21 21:11 Rekonesans grupa squot w całości w parku pod nadzorem Rekonesansu
    • 2017/07/21 22:45 35704 wśród zgromadzonych 6 czarnych flag czyli squot pod nadzorem Rekonesansu
    • 2017/07/21 22:39 35701 do Rekonesansu polecił pozyskanie informacji z grup squot i innych potencjalnych o planowanych blokadach dróg wyjazdowych z Sejmu itp.
    • 2017/07/21 23:28 35803 od Skarpy w kierunku zgromadzenia ok. 15 osób squot polecono objąć nadzorem przez Rekonesans
    • 2017/07/22 01:59 Rekonesans uczestnicy zgromadzenia nawołują się pod Sheraton gdyż tam ma być blokada
    • 2017/07/22 04:27 Rekonesans z ustaleń Kinasiewicz pojechał do domu

Tekst na grafice: 13:44 35 806 zgłasza poseł Rulecki w stroju więźnia ZK oddala się z obiektu Meldunki z policyjnej operacji kryptonim „Sejm”, 21 lipca 2017 [chodzi o senatora Jana Rulewskiego]
* Meldunek jest ilustracją wykonaną przez graficzkę OKO.press, nie kopią oryginalnego dokumentu.

Kasprzak pod obserwacją. Inni Obywatele RP, OSA, squottersi i Frasyniuk pod nadzorem

Ale policjanci „Rekonesansu” i inni tajniacy uczestniczący w operacji kryptonim „Sejm” mieli także inne zadanie do wykonania – obserwować/nadzorować/monitorować wybranych uczestników protestów.

Zagadką jest natura i podstawa prawna tych działań.

W meldunkach pojawiają się informacje o „zabezpieczeniu operacyjnym” i „informacji operacyjnej”. A także o „poleceniu objęcia obserwacją”.

  • 18 lipca o godzinie 8:39 „35 801 zgłasza ok. 10 osób przy KODZIE, 20-25 osób przy namiotach Obywateli RP, przekazano do zabezpieczenia operacyjnego do Rekonesansu.”
  • 20 lipca o godzinie 19:15Rekonesans zgłasza telefonicznie, że z informacji operacyjnej wynika, że ze squotu Syrena ma być najście na Sejm, przekazano 35 704”.
  • 17 lipca, o godzinie 10:20 „Z polecenia Dowódcy Podoperacji REKONESANS załoga 102 otrzymała polecenie objęcia obserwacją jednego z liderów KOD [w rzeczywistości Obywateli RP – przyp. red.] Pawła Kasprzaka i jego otoczenia w okolicy Sejmu z uwagi na mogące wystąpić potencjalne zagrożenia z ich strony.”

Zleceń obserwacji było więcej – napiszemy o tym na OKO.press już wkrótce.

Zgodnie z ustawą o Policji, czynności operacyjno – rozpoznawcze (należy do nich m.in. obserwacja) można prowadzić tylko „w celu rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania przestępstw i wykroczeń, poszukiwania osób ukrywających się przed organami ścigania lub wymiarem sprawiedliwości, poszukiwania osób, które na skutek wystąpienia zdarzenia uniemożliwiającego ustalenie miejsca ich pobytu należy znaleźć w celu ochrony ich życia, zdrowia lub wolności”. Żadna z tych przesłanek nie odnosiła się do sytuacji opisanych w cytowanych wyżej meldunkach.

W meldunkach z operacji „Sejm” jest też wielokrotnie mowa o objęciu różnych osób „nadzorem” lub „monitorowaniu” ich. Prośby o „objęcie nadzorem” kierowane są zwykle do policjantów z „Rekonesansu”, ale też i „Rekonesans” z własnej inicjatywy zgłasza, że ma kogoś „pod nadzorem”.

Kim najbardziej interesowali się tajniacy? W meldunkach dotyczących „nadzorowania”, ale także w ogóle w meldunkach z operacji „Sejm”, najczęściej wymieniani są Obywatele RP – jako grupa (łącznie co najmniej 57 razy) i poszczególni działacze ruchu m.in. Paweł Kasprzak nazywany czasem Kacprzakiem (59 razy), Wojciech Kinasiewicz (49), Tadeusz Jakrzewski nazywany również Jakszewskim (16). Często pada również nazwa OSA (Obywatele Solidarnie w Akcji) oraz nazwiska jej aktywistów Arkadiusza Szczurka (12) i Macieja Bajkowskiego (15).

Przykłady?

  • 18 lipca o 10:17 sztab odnotowuje meldunek: „35 801 pan Szczurek i Bajkowski odjeżdżają, pod nadzorem”.
  • 20 lipca o 15:31: „35 704 pan Kinasiewicz idzie w kierunku Placu Trzech Krzyży wzdłuż wypłotowania, przekazano do Rekonesansu w celu objęcia nadzorem”.
  • 21 lipca o 13:56 „Sztab przekazał, że do kawiarni przy ul. Wiejska 12a wszedł Wojciech Kiniasiewicz i zlecił objęcie go nadzorem. Zlecono załodze nr 102. Załoga przekazała, że na miejscu jest załoga WWP KSP, która już objęła nadzorem przedmiotowy adres”.

Z dokumentów operacji „Sejm” wynika, że przez kilka dni śledzono właściwie każdy krok liderów opozycji pozaparlamentarnej – i to nie tylko w rejonie zgromadzeń, które miała zabezpieczać policja. O tym jak to wyglądało, także napiszemy na OKO.press w najbliższych dniach.

Policjanci meldowali również o pojawieniu się różnych polityków partii opozycyjnych i byłych działaczy opozycji. Ale „nadzorować” polecili tylko Władysława Frasyniuka.

  • 21 lipca o 1:14 w nocy policjanci meldują:Info, ze sztabu 208 że na ul. Frascati 1 pan Frasyniuk zebrał się wraz ze swoim sztabem – objąć nadzorem – przekazano do załogi”.

Zbiorowym bohaterem meldunków są też mieszkańcy warszawskiego squotu Syrena i inni młodzi lewicowcy, którzy brali udział w protestach przeciwko niszczeniu sądownictwa przez PiS, grupowo nazywani przez policję „squotterami”.

  • 20 lipca o 22:31 policjanci biorący udział w operacji zabezpieczania Sejmu dostają „Info, ze sztabu 208 że grupa sqotersów ma być objęta bezpośrednim nadzorem”.
  • 21 lipca o 21:11 meldują: „Rekonesans grupa squot w całości w parku pod nadzorem Rekonesansu”.
  • A tego samego dnia o 22:45 – „35704 wśród zgromadzonych 6 czarnych flag czyli squot pod nadzorem Rekonesansu”.
  • Kliknij by przeczytać wybrane meldunki dotyczące nadzoru

    Wybrane meldunki dotyczące „nadzoru” – w oryginalnej pisowni:

    • 2017/07/16 14:25 35 704 zgłasza z Telewizji Polskiej – również wóz oraz radio RMF FM obejmuje nadzorem
    • 2017/07/17 17:46 35 806 Kinasiewicz z transparentem odszedł w stronę Al. Ujazdowskie – Matejki, treść po angielsku: God save the Queen. Pod nadzorem
    • 2017/07/18 08 Info ze sztabu o objedzie [objęcie – przyp. red.] nadzorem osób znajdujących się w tzw. „miasteczku przed Sejmem” – przekazano do załóg współpracujących
    • 2017/07/18 10:17 35 801 pan Szczurek i Bajkowski odjeżdżają, pod nadzorem
    • 2017/07/18 19:46 Rekonesans na FB info, że Wałęsa jedzie do Warszawy, polecono nadzorować.
    • 2017/07/19 00:56 Na Rondzie Sedlaczka VIPY idą ulicą
    • 2017/07/19 00:56 Pod nadzorem
    • 2017/07/19 19:05 35 801 pan Kasprzak przy policyjnym płotku dla publiki wygłupia się, pod nadzorem
    • 2017/07/19 23 Info, od sztabu 208 o sprawdzeniu grupy osób w okolicy ul. Wiejskiej i Małaszyńskiego, czy nie posiadają spray lub niebezpieczne przedmioty – przekazanie do załóg podległych
    • 2017/07/19 23 Przekazanie do sztabu 208 że w/w grupa jest pod nadzorem nie zauważono niebezpiecznych przedmiotów oraz sprejów
    • 2017/07/20 01:56 35815 ok. 120 os, Kinasiewicz i Kasprzak oddalają się w str Pl3Kryzy [Pl. Trzech Krzyży – przyp. red.], przekazano do Rekones. celem objęcia nadzorem, 815N też monitoruje
    • 2017/07/20 15:31 35 704 pan Kinasiewicz idzie w kierunku Placu Trzech Krzyży wzdłuż wypłotowania, przekazano do Rekonesansu w celu objęcia nadzorem
    • 2017/07/20 19:36 208 00 informuje ze posłowie PO udają się z sejmu w kierunku pałacu prezydenckiego, zadanie objęcia nadzorem zlecono zał 203.
    • 2017/07/20 19:48 Informacja wskazująca ze anarchiści są w pobliżu namiotu OSA, ubrani na czarno, mają swoje nagłośnienie, będą próbowali prowokować policje, zadanie objęcia nadzorem zlecono załodze 201.
    • 2017/07/20 21:51 Info od sztabu 208 o objęciu nadzorem grupy z czarnymi flagami w rejonie ulicy Matejki – przekazano załogą współpracy [załogom współpracującym – przyp. red.]
    • 2017/07/20 22:25 Rek [Rekonesans – przyp. red.] monitoruj squat
    • 2017/07/20 22:26 701 do REK. monitoruj squat
    • 2017/07/20 22:31 Info, ze sztabu 208 że grupa sqotersów ma być objęta bezpośrednim nadzorem
    • 2017/07/20 22:52 Info, do sztabu 208, że grupa anarchistów w okolicy Alei na Skarpie ul. Nullo z megafonu nawołują do blokowania wejść do Sejmu od ul. Gómośląskiej/ Maszyńskiego – objęci nadzorem
    • 2017/07/20 23:23 Info, ze sztabu 208 o objęcie nadzorem Kinasiewicza – przekazano załogą [załogom – przyp. red.]
    • 2017/07/21 01:12 87001 Fraskaty 1 [ul. Frascati – przyp.red.] zgromadzeniowcy Frasyniuk i inni debatują na ulicy prośba o Rekonesans.
    • 2017/07/21 01:12 Rekonesans ma pod nadzorem
    • 2017/07/21 01:14 Info, ze sztabu 208 że na ul. Frascati 1 pan Frasyniuk zebrał się wraz ze swoim sztabem – objąć nadzorem – przekazano do załogi
    • 2017/07/21 01:44 Info, ze sztabu 208 o objęciu nadzorem grupy osób znajdującej się przy ul. Wiejskiej/Prusa
    • 2017/07/21 03:05 Info, ze sztabu 208, że jedna uczestniczka udała się do parku Na Skraju [Na Skarpie – przyp. red.] i nawołuje do blokowania Sejmu – objęto nadzorem
    • 2017/07/21 11:37 35 802 zgłasza na Fraskati [Frascati – przyp red.] parkuje pan Kinasiewicz, pod nadzorem
    • 2017/07/21 13:56 Sztab przekazał, że do kawiarni przy ul. Wiejska 12a wszedł Wojciech Kiniasiewicz i zlecił objęcie go nadzorem. Zlecono załodze nr 102. Załoga przekazała, że na miejscu jest załoga WWP KSP, która już objęła nadzorem przedmiotowy adres.
    • 2017/07/21 20:58 35704 z Fraskati 40 [ul. Frascati – przyp. red] ze squotu w kierunku Sejmu pod nadzorem
    • 2017/07/21 21:11 Rekonesans grupa squot w całości w parku pod nadzorem Rekonesansu
    • 2017/07/21 22:40 Polecenie 208-00 o objęciu nadzorem grup squotersów oraz osób gromadzących się w rejonie skrzyżowania Górnośląska i Maszyńskiego i wejścia do Senatu od strony Alei Brandysa, osoby objęte wcześniej nadzorem przez załogę 203, dodatkowo do monitorowania skierowano załogi 301 i 303
    • 2017/07/21 22:45 35704 wśród zgromadzonych 6 czarnych flag czyli squot pod nadzorem Rekonesansu
    • 2017/07/21 23:28 35803 od Skarpy w kierunku zgromadzenia ok. 15 osób squot polecono objąć nadzorem przez Rekonesans

Tekst na grafice: 14:36 Do 35 803 jaka jest liczebność grupy leżącej 14:48 35 803 KOD - 20, OSA - 50, namiotów 23, leży 99 osób 15:01 35 704 Osoby leżące krzyczą „Hańba” i kopią w płoty policyjne 15:07 35 803 Osoby stojące pod Sejmem 100 i 99 leży pod płotami 15:54 35 704 Ponownie: zgromadzeni kopią wypłotowanie – przekazano dyspozycje zastępcy dowódcy – nagrywać najbardziej agresywnych
* Meldunek jest ilustracją wykonaną przez graficzkę OKO.press, nie kopią oryginalnego dokumentu.

Obserwacja, czyli nadzór, nadzór, czyli zapewnienie bezpieczeństwa

Komenda Stołeczna Policji, w o odpowiedzi na szereg szczegółowych pytań OKO.press dotyczących obserwacji i nadzoru podczas operacji „Sejm”, przesłała tylko krótkie stanowisko. Rzecznik KSP, kom. Sylwester Marczak napisał, że „z uwagi na trwające w powyższej sprawie czynności, do ich zakończenia [KSP] nie będzie udzielać komentarza”.

Zapewnił jednak, że „przy działaniach związanych z zabezpieczeniem zgromadzeń nie ma mowy o działaniach o charakterze operacyjnym” i że tak też było podczas operacji „Sejm”.

W dokumentów, do których dotarliśmy wynika, że w ubiegłym roku, gdy wybuchła afera z nagraniami ujawnionymi przez „Gazetę Wyborczą”, a Ryszard Petru i Obywatele RP zarzucili policji, że stosowała wobec nich obserwację, dowódca podoperacji „Rekonesans”, nadkom. Hubert Pełka napisał szybko kilka notatek służbowych. Wyjaśniał w nich, że:

  • jego ludzie nie prowadzili czynności operacyjnych,
  • „zabezpieczenie operacyjne” polega tylko na tym że „funkcjonariusze biorący udział w zabezpieczeniu są funkcjonariuszami pionów kryminalnych i występują w ubraniu cywilnym jak do codziennej służby”,
  • słowo „obserwacja” zostało użyte w meldunkach i rozkazach omyłkowo. Obserwacja, którą prowadzono nie oznaczała czynności opisanej w „Zarządzeniu nr PF-634 Komendanta Głównego policji z dnia 30 czerwca 2006 roku w sprawie metod i form wykonywania przez Policję czynności operacyjno-rozpoznawczych”. Faktycznie chodziło po prostu o nadzór nad wymienianymi w meldunkach osobami,
  • nadzór zaś miał na celu „zapewnienie bezpieczeństwa” osobom wymienianym w meldunkach i „identyfikowanie zagrożeń” dla tych osób oraz zagrożeń z ich strony.

Pełka zapewnił też, że podczas przeprowadzanych odpraw załóg „Rekonesansu” „nie były wydawane żadne polecenia dotyczące objęcia nadzorem konkretnych osób”. Policjantom kazano po prostu ogólnie zwracać uwagę na osoby publiczne. Nie wyjaśnił, skąd wśród policjantów tak świetna znajomość i umiejętność rozpoznawania polityków, byłych działaczy podziemnej opozycji i aktywistów obecnej opozycji pozaparlamentarnej, np. takich jak działacze OSY – Arkadiusz Szczurek i Maciej Bajkowski, którzy prawie nie występują w mediach.

Tekst na grafice: 22:09 35806 Przed Sejmem łącznie ok. 70 osób. Obywatele RP śpiewają kodowcy puszczają muzykę 04:11 35823 Przed Sejmem dyżuruje dwóch Obywateli RP, a kodowcy śpią
* Meldunek jest ilustracją wykonaną przez graficzkę OKO.press, nie kopią oryginalnego dokumentu.

Informacja z FB: Wałęsa jedzie do Warszawy. Polecono nadzorować

Policjanci z „Rekonesansu” nadzorowali jednak nie tylko tych, którzy uczestniczyli z protestach przeciwko niszczeniu sądownictwa, ale także tych którzy dopiero mogli do nich dołączyć.

Jak wspomnieliśmy wcześniej, do udziału w podoperacji oddelegowano m.in. kilku funkcjonariuszy z Wydziału do walki z Cyberprzestępczością KSP. To komórka, która ściga m.in. sprawców ataków hakerskich, ataków przy pomocy złośliwego oprogramowania, szantaży ransomware (blokowanie dysków do czasu wpłacenia „wykupnego”), sieciowych złodziei tożsamości itp.

Podczas protestów w lipcu 2017 roku policjanci z WCB śledzili w internecie, gdzie i kiedy odbywać się będą zgromadzenia oraz kto będzie brał w nich udział. Zlecano im również „pogłębianie” informacji dotyczących planów manifestujących – poprzez przeglądanie internetowych forów i profili, m.in. organizacji z opozycji pozaparlamentarnej. Na przykład

  • 18 lipca o godzinie 11:00 „208 00 przekazuje informację o nawoływaniu przez przedstawicieli KOD pod sejmem do blokady sejmu o g. 17.00 w dniu dzisiejszym, jak to było 16 grudnia. Informacja potwierdzona przez załogę 102. W związku z powyższym stosowne zadania w tym zakresie zlecono WCB KSP” [pisownia oryginalna].
  • Kliknij aby przeczytać meldunki dotyczące działań WCB

    Z „Dziennika działań dowódcy podoperacji kryptonim Rekonesans”:

    • 17 lipca godzina 18:30 „WCB przekazał informację o braku aktualnych zagrożeń w wyniku prowadzonej analizy Internetu – przekazano do 208 00.”
    • 18 lipca godzina 11:00 „208 00 przekazuje informację o nawoływaniu przez przedstawicieli KOD pod sejmem do blokady sejmu o g. 17.00 w dniu dzisiejszym, jak to było 16 grudnia. Informacja potwierdzona przez załogę 102. W związku z powyższym stosowne zadania w tym zakresie zlecono WCB KSP.”
    • 18 lipca godzina 14:50 „WCB informuje o zmianie godziny rozpoczęcia planowanej manifestacji pod hasłem „wszyscy pod sejm”, która ma się rozpocząć o g. 17.00, a nie jak to wcześniej było ustalono na g. 18.00. Przekazano do 208 00 oraz załogom podległym dla „Rekonesans””.
    • 19 lipca godzina 11:55 „OMEGA 208 00. informacja o możliwości zorganizowania w dniu dzisiejszym zgromadzenia spontanicznego pod pałacem prezydenckim około g. 18.00. dodatkowo polecenie dla rekonesansu pogłębienia tej informacji. Odpowiednie zadania zlecono WCB.”
    • 19 lipca godzina 12:47 „208 00 poleca pogłębić informację na temat zgromadzenia mającego odbyć się pod pałacem prezydenckim o g. 17.00. przekazano do WCB.”
    • 19 lipca godzina 14:23 „OMEGA 208 00. w dniu 21.07.2017 r. pod sejmem ma odbyć się zgromadzenie z deklarowanym udziałem 10000 osób. Informację w celu pogłębienia przekazano do WCB.”

Najwięcej popłochu wywołała znaleziona przez funkcjonariuszy z Wydziału do walki z Cyberprzestępczością informacja o tym, że do Warszawy jedzie niegdysiejszy lider podziemnej Solidarności, były prezydent RP Lech Wałęsa.

18 lipca o 19:45 w „Dzienniku działań dowódcy podoperacji kryptonim Rekonesans” odnotowano:

  • „Z WCB uzyskano informację, że na portalu społecznościowym Facebook profil Obywatele RP pojawił się wpis cyt. ” Prawdopodobnie Wałęsa jedzie do Warszawy” co przekazano do 208 00″.

Później policjanci meldują:

  • 19:46 „Rekonesans na FB info że Wałęsa jedzie do Warszawy, polecono nadzorować
  • 19:54 „Wykonano telefon do dyżurnego operacyjnego BOR, który nie potwierdził, żeby Lech Wałęsa udawał się do Warszawy”
  • 20:07 „35704 informuje, że przez megafony pada informacja, że Lech Wałęsa jedzie do Warszawy”.

Ostatecznie Wałęsa do Warszawy nie dojechał. Dzięki temu uniknął kolejnego, po kilkudziesięcioletniej przerwie, „nadzorowania” przez tajniaków – tym razem z policji.

***

Komenda Stołeczna Policji nie odpowiedziała nam, jakie siły zmobilizowano w tym roku do zabezpieczenia protestów przeciwko nowelizacji ustawy o Sądzie Najwyższym i czy w operacji brali znów udział tajniacy.

W pierwszym dniu protestów – 17 lipca 2018 roku – nadzorujący policję minister Joachim Brudziński napisał na Twitterze: „Nadmiernie pobudzonych zapowiedzią kolejnej awantury przez „demokratów”, którzy od trzech lat nie mogą pogodzić się z demokratycznym wyborem Polaków, uspokajam. KSP jak zawsze zadba o porządek i bezpieczeństwo wszystkich. Obywatela Kasprzaka też.”


Wicenaczelna i szefowa zespołu śledczego OKO.press. Dziennikarka „Polityki” (2000–13), krótko „GW”, a od wiosny 2016 roku - OKO.press. Dziennikarka Roku Grand Press 2016. Laureatka kilkunastu innych nagród dziennikarskich, m.in. Grand Press za dziennikarstwo specjalistyczne, Nagrody Radia Zet im. A. Woyciechowskiego, Nagrody im. Dariusza Fikusa, kilku nagród i wyróżnień SDP (przed jego przejęciem przez dziennikarzy "niepokornych"). Bałucki charakter.


Powiązane:

Lubisz nas?

Powiedz o tym innym