Ostatni dzień kampanii samorządowej

„Puszcza doskonale radzi sobie sama a cały region potrzebuje przede wszystkim wzmocnienia marki UNESCO. Turyści nie przyjadą oglądać concertiny i zrębów. Tej sprawy nie da się już dłużej zamiatać pod dywan. Pora na ustawę dla Puszczy i trwałe zabezpieczenie interesu przyrody i ludzi” – mówi Radosław Ślusarczyk z Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot.

Pracownia była jedną z organizacji, które alarmowały Komitet UNESCO o sytuacji w Puszczy. Teraz Komitet wezwał rząd Donalda Tuska do wprowadzenia pilnych działań naprawczych.

„Walka” z kornikiem drukarzem

Przypomnijmy: w 2016 r. ówczesny minister środowiska Jan Szyszko podpisał aneks do Planu Urządzenia Lasu Nadleśnictwa Białowieża. Pierwotnie PUL zakładał pozyskanie ponad 63 tys. m3 drewna w ciągu 10 lat – aneks pozwolił na 188 tys. m3 drewna. Powodem wycinek miała być walka z kornikiem drukarzem.

Decyzja Szyszki wywołała protesty naukowców, organizacji i miłośników przyrody. Do ministra pisali również zagraniczni naukowcy:

"Obszary chronione muszą być wystarczająco duże, by mogły znieść takie zjawiska, jak gradacje owadów czy wiatrołomy. Naukowcy są zgodni, że ​​w Polsce Las Puszczy Białowieskiej ma największe znaczenie dla zachowania różnorodności biologicznej.

Aby umożliwić ochronę różnorodności biologicznej jest konieczne, by na całym obszarze Puszczy Białowieskiej istniały naturalne procesy przyrodnicze. I to pod parasolem odpowiedniej formy ochrony – najlepiej parku narodowego.

Obecna strategia zarządzania Puszczą Białowieską, zakładająca pozyskanie drewna, jest naszym zdaniem bardzo szkodliwa dla wyjątkowej różnorodności biologicznej lasu".

Przeczytaj także:

UNESCO krytykuje rząd PiS

W 2018 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał wyrok w tej sprawie: Polska złamała prawo w Puszczy Białowieskiej, prowadząc intensywną wycinkę motywowaną walką z kornikiem drukarzem. Rok później UNESCO wydało raport, mocno krytykując działania rządu wobec Puszczy.

Eksperci w raporcie wyraźnie zaznaczyli, że przed rekomendacją wpisania Puszczy Białowieskiej na Listę Światowego Dziedzictwa w Zagrożeniu powstrzymał ich tylko fakt, że w 2018 roku rząd PiS zrezygnował z wycinki.

Co więcej, w 2021 roku Sąd Okręgowy w Warszawie nakazał wstrzymanie wycinek, co opisywaliśmy w OKO.press:

Przeczytaj także:

Co zrobi rząd Tuska?

„Czas naprawić szkody i objąć całą Puszczę trwałą ochroną. Wyrok TSUE z 2017 r. nakazujący wstrzymanie wycinek w Puszczy oraz postanowienie warszawskiego sądu cywilnego, tj. zabezpieczenie powództwa w postaci zakazu cięć w Puszczy wywalczone przez Pracownię to rozwiązania tymczasowe. Dzięki nim Puszcza stopniowo odradza się po jej dewastacji, ale sprawa wymaga specjalnej ustawy, by odpowiedzieć na wymogi Konwencji UNESCO” – mówi Radosław Ślusarczyk.

Jak wskazuje Pracownia, przed rządem Donalda Tuska stoją nie tylko wyzwania prawne, ale również kwestie związane z zadbaniem o interes regionu, czyli mieszkańców, lokalnego biznesu turystycznego, samorządów. „W historii III RP nie brakowało polityków, którzy chcieli zapewnić Puszczy lepszą ochronę. Mimo środków finansowych ich pomysły blokowały samorządy dezinformowane przez leśników. Do sejmowej zamrażarki trafił też projekt przygotowany w 2010 r. przez stronę społeczną »Oddajcie parki narodowi«”.

Cała Puszcza parkiem!

Objęcie całej Puszczy najwyższą formą ochrony przyrody postuluje również Fundacja Dziedzictwo Przyrodnicze. W raporcie, w którym wymienia parki, które powinny powstać i które powinny zostać powiększone, czytamy, że tylko 1/6 powierzchni Puszczy jest odpowiednio chroniona.

"Biorąc po uwagę wciąż toczące się konflikty, jak i mnogość sposobów ochrony Puszczy Białowieskiej, w której obok Parku Narodowego znajduje się największy w Polsce rezerwat przyrody, dwa obszary Natura 2000 – ptasi i siedliskowy, obszar chronionego krajobrazu, rezerwat biosfery MAB UNESCO oraz przede wszystkim Obiekt Światowego Dziedzictwa UNESCO, zasadnym wydaje się, by Puszczą Białowieską zarządzał jeden wyspecjalizowany podmiot. Najlepszym z możliwych – istniejącym w polskim systemie ochrony przyrody, jest oczywiście park narodowy" – czytamy.

Polska do końca miesiąca musi odpowiedzieć, w jaki sposób zamierza wypełnić zobowiązania i naprawić szkody wyrządzone Puszczy przez poprzedników.