Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Co się wydarzyło?

W piątek w obwodzie iwanofrankiwskim w Ukrainie prezydent Wołodymyr Zełenski ogłosił wraz z przedstawicielami europejskich państw powstanie Karpackiej Ósemki (C8). To nowy format współpracy regionalnej skupiający Ukrainę, Polskę, Słowację, Czechy, Węgry, Rumunię, Austrię i Serbię, w którym uczestniczy także Unia Europejska jako całość. Format ma zacieśniać współpracę państw i ich regionów przede wszystkim w dziedzinie bezpieczeństwa, energetyki, logistyki oraz współpracy gospodarczej ponad granicami. Jednym z celów jest również wspieranie lokalnych społeczności, wspólnych inwestycji i infrastruktury oraz ułatwienie dostępu do funduszy UE poprzez stworzenie unijnej strategii dla Karpat.

Pomysł ma szczególne znaczenie dla Ukrainy, ponieważ pozwala angażować w jej wsparcie także państwa, które nie chcą lub nie mogą uczestniczyć w pomocy militarnej, ale są gotowe współpracować gospodarczo, humanitarnie i przy odbudowie kraju.

W spotkaniu inaugaracyjnym uczestniczył premier Donald Tusk. „Format karpacki może być pomocny w ścieżce Ukrainy do Unii Europejskiej. Nasze polskie doświadczenie jest jasne – współpraca międzyregionalna jest najlepszym sposobem wdrażania europejskich reguł i współpracy” – mówił premier.

W ostatniej chwili – oficjalnie z powodu choroby – swoją obecność odwołał premier Słowacji Robert Fico.

Tego samego dnia odbyła się także wspólna konferencja prasowa Donalda Tuska i Wołodymyra Zełenskiego, podczas której liderzy ogłosili dołączenie Polski do koalicji antybalistycznej.

„Teraz budujemy koalicję antybalistyczną, stworzymy europejski system antybalistyczny, jestem o tym przekonany na 100 proc. Będziemy o tym rozmawiali z Donaldem i będziecie tam mile widziani, będziemy tam partnerami” mówił prezydent Ukrainy (cytat za PAP).

Donald Tusk podziękował prezydentowi Zełenskiemu za deklarację i stwierdził, że w lipcu, gdy ogłoszono powstanie tej koalicji bez udziału Polski, „doszło do pewnego nieporozumienia”.

„Teraz już jest jasne, że Polska również jest częścią tej inicjatywy” – mówił Donald Tusk.

Jaki jest kontekst?

13 lipca 2026, podczas spotkania państw wspierających Ukrainę, ogłoszono powstanie koalicji antybalistycznej, w skład której wchodziło 10 państw deklarujących wolę wzmocnienia europejskiej obrony przeciwrakietowej. Założycielskim gronem koalicji były Wielka Brytania, Francja, Niemcy, Hiszpania, Holandia, Dania, Włochy, Norwegia, Szwecja i Ukraina. Celem – „budowa nowej zintegrowanej architektury obrony przeciwrakietowej”.

Pociski balistyczne są szczególnie trudne do przechwycenia: lecą z ogromną prędkością, a czas na reakcję wynosi zaledwie kilka minut. Problem dotyczy nie tylko Ukrainy, której zapasy pocisków przechwytujących, m.in. do Patriotów, są ograniczone, ale także państw NATO, które w razie eskalacji mogłyby stać się celem rosyjskich ataków. Rozwój rosyjskich rakiet zwiększa zasięg zagrożenia – pociski mogą być odpalane z samolotów i okrętów, a Rosja rozwija też konstrukcje o większym zasięgu. W przypadku wojny rakiety balistyczne mogłyby służyć do atakowania kluczowych celów wojskowych, takich jak bazy lotnicze, stanowiska dowodzenia czy magazyny paliwa i amunicji. Dlatego wspólna europejska obrona przeciwrakietowa ma chronić zarówno ludność i miasta, jak i infrastrukturę oraz zdolności wojskowe państw europejskich.

Więcej na temat znaczenia koalicji antybalistycznej pisał w lipcu na łamach OKO.press Michał Piekarski:

Przeczytaj także: