Co się wydarzyło?

Policja i władze apelują o zachowanie spokoju i nieuleganie dezinformacji, jakoby dziś (9 października) miałoby dojść do kulminacji ataków w szkołach w ramach tzw. challenge'u (wyzwania) internetowego. Fałszywe doniesienia na ten temat pojawiły się po atakach w szkołach, jakie miały miejsce w tym tygodniu.

„Informujemy, że dotychczas nic nie wskazuje na to, by pojawienie się takiego wydarzenia rzeczywiście miało miejsce” – napisała Polska Policja w mediach społecznościowych.

„Niemniej policjanci w całym kraju, ale głównie CBZC [wydział walki z cyberprzestępczością – red.], cały czas pracują nad sprawą, reagują na wszystkie zgłoszenia i wyłapują w sieci każdy niepokojący sygnał” – piszą policjanci.

"Apelujemy o zachowanie spokoju, niepowielanie niesprawdzonych doniesień i korzystanie wyłącznie z wiarygodnych źródeł informacji.

Jednocześnie przestrzegamy wszystkich, którzy w tej sytuacji celowo próbują wywołać panikę, że za takie działanie grozi odpowiedzialność karna" — czytamy w komunikacie.

Jak się zachować?

W związku z atakami w szkołach i rozpowszechnianymi w internecie groźbami eksperci zalecają przede wszystkim korzystanie ze sprawdzonych źródeł informacji i unikanie pochopnych reakcji pod wpływem strachu. Śledczy nie potwierdzają doniesień o rzekomym „krwawym piątku”, a sugerujący to autor anonimowego nagrania rozpowszechnianego w sieci został zatrzymany.

Ekspertka OKO.press w dziedzinie zagrożeń informacyjnych w sieci, Anna Mierzyńska, radzi, by w sytuacjach kryzysowych ograniczyć korzystanie z mediów społecznościowych, zadbać o spokój własny i dzieci oraz poświęcić czas na odpoczynek i wspólne aktywności.

Rodzice mogą rozważyć pozostawienie dziecka przez jeden dzień w domu, jeśli pomoże to opanować emocje – nie z powodu potwierdzonego zagrożenia. W przypadku silnego lęku lub trudności z poradzeniem sobie ze stresem warto skorzystać z pomocy pedagoga szkolnego lub psychologa.

Jaki jest kontekst?

W czwartek, 8 października, 15-letni absolwent szkoły podstawowej w Leszczydole-Nowinach zaatakował ostrym narzędziem pracowników placówki. Ranne zostały trzy osoby, jedna z nich, 37-letnia kobieta, zmarła mimo reanimacji. Motywy działania napastnika nie są znane. To jednak nie jedyny taki atak w tym tygodniu.

W środę, 7 października, w Ostrołęce, w województwie mazowieckim, w Zespole Szkół Zawodowych nr 4, 19-letni uczeń klasy maturalnej zranił przy pomocy przypominającego maczetę noża dziewięć osób, po czym dokonał samookaleczenia. Ranni zostali nauczyciele i uczniowie. Napastnik przyniósł ze sobą również schowany w plecaku ładunek wybuchowy domowej konstrukcji.

W czwartek w godzinach porannych podczas konferencji prasowej minister spraw wewnętrznych i administracji, Marcin Kierwiński, poinformował, że równolegle do ataku w Ostrołęce policja w Sierpcu ujęła planującego kolejny atak na terenie szkoły 17-latka. Chłopak miał twierdzić, że planuje zrobić coś niebezpiecznego. Znaleziono u niego dwa zapakowane noże.

„Na zabezpieczonych nośnikach elektronicznych, znaleziono to, czego szukał w internecie ten młody człowiek. Szukał informacji, jak zorganizować krwawe wydarzenie” – mówił minister Kierwiński. Dzięki reakcji uczniów i interwencji funkcjonariuszy oraz nauczyciela nie doszło do tragedii.

Jednocześnie Sejm 8 października uchwalił ustawę, która umożliwi blokowanie nielegalnych treści w internecie. Jest to część pakietu wprowadzającego unijny Akt o usługach cyfrowych (DSA). Sądy i uprawnione organy będą mogły nakazywać platformom usuwanie lub ograniczanie dostępu do materiałów naruszających prawo, m.in. związanych z poważnymi przestępstwami czy oszustwami. Za ustawą głosowało 242 posłów rządzącej koalicji, opozycja głównie wstrzymała się (131 posłów) i była przeciw (61 posłów).

W styczniu prezydent Karol Nawrocki zawetował wcześniejszą ustawę wdrażającą DSA. Rząd podzielił wówczas przepisy na dwie części. Pierwszą, dotyczącą nadzoru nad platformami internetowymi, Sejm ostatecznie przyjął we wrześniu, a prezydent podpisał 25 września. Prace nad drugą, regulującą blokowanie nielegalnych treści, przyspieszono po serii ataków nożowników w polskich szkołach. Rząd przekonuje, że nowe przepisy pomogą przeciwdziałać przemocy podsycanej w internecie. W trakcie sejmowej debaty nad ustawą część opozycji ponownie argumentowała, że przepisy mogą posłużyć przeciwko wolności słowa.