Co się wydarzyło?

W położonej w południowej części Hiszpanii Andaluzji odbywają się w niedzielę 17 maja wybory regionalne. Spodziewane jest w nich ponowne zwycięstwo konserwatystów z Partii Ludowej – co nie jest dobrą wiadomością z punktu widzenia rządzących Hiszpanią socjalistów. Istotny będzie też wynik skrajnie prawicowej partii Vox – ewentualne zwiększenie jej stanu posiadania może mieć wpływ na politykę całego kraju.

Przed wyborami opinia publiczna Andaluzji żyła m.in. tzw „aferą onkologiczną”, w wyniku której regionalne władze musiały wziąć odpowiedzialność za niepoinformowanie ok. 2300 mieszkanek Andaluzji o niejednoznacznych wynikach ich przesiewowych badań mannograficznych – co najmniej 6 z nich zmarło następnie na raka.

Afera mocno uderza w konserwatywnego premiera regionu Juana Manuela Moreno, jednak nie wydawało się to mieć spodziewanego wpływu na przedwyborcze sondaże Partii Ludowej.

Jaki jest kontekst?

Wybory w Andaluzji traktowane są przez hiszpańską klasę polityczną i komentatorów jako rodzaj barometru nastrojów przed wyborami ogólnokrajowymi. To najludniejszy z regionów 48-milionowej Hiszpanii. Mieszka w nim aż 9 milionów obywateli tego kraju.

Tradycyjnie ten region był bastionem rządzących dziś Hiszpanią socjalistów, jednak już w 2022 roku zdecydowanie poprawili tam wynik konserwatyści z Partii Ludowej – szef regionalnych struktur partii Juan Manuel Moreno Bonilla pełni dziś funkcję premiera Andaluzji.

W szerszym – ogólnohiszpańskim – kontekście wynik konserwatystów z 2022 roku był jedną z pierwszych oznak stopniowego słabnięcia rządów Pedro Sancheza, który funkcję premiera objął już 8 lat temu.

Na tym nie koniec. Moreno jest bowiem jednym z krajowych liderów umiarkowanego skrzydła Partii Ludowej konkurującego z prawicowo-populistyczną frakcją obecnej prezydentki Madrytu Isabel Diaz Ayuso. Dobry wynik Moreno w regionie może więc być jednym z motywów decyzji o kursie, jaki w przyszłości obierze cała jego partia.

Następne wybory parlamentarne w Hiszpanii planowane są w 2027 roku.