Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Co się wydarzyło

Cieśnina Ormuz to jeden z kluczowych szlaków energetycznych świata. Przepływa przez nią około 20 proc. globalnych dostaw ropy i gazu. Iran zdecydował się na jej blokadę w reakcji na ataki przeprowadzone przez USA i Izrael.

Zamknięcie tego strategicznego szlaku, doprowadziło do poważnych zakłóceń światowego przepływu energii i handlu. Blokada doprowadziła do największych w historii zakłóceń w dostawach ropy naftowej oraz gwałtownego wzrostu jej cen na globalnych rynkach.

W związku z blokadą w cieśninie Donald Trump nasilił presję na europejskich sojuszników, wzywając ich do wsparcia działań mających chronić statki przepływające w pobliżu Ormuz. Amerykański prezydent ostrzegł, że NATO czeka „bardzo zła” przyszłość, jeśli państwa Sojuszu nie udzielą Waszyngtonowi pomocy.

Trump pisał w mediach społecznościowych, że jego kraj będzie bombardować wybrzeże i nieustannie ostrzeliwać irańskie łodzie i statki, dopóki cieśnina nie zostanie otwarta. W sobotę zapowiedział, że jego zdaniem wiele krajów wyśle okręty wojenne, by razem z USA zabezpieczyć cieśninę Ormuz. W ostatnim wywiadzie dla NBC News wyraził nadzieję, że do regionu okręty skierują też Chiny, Francja, Japonia, Korea Południowa i Wielka Brytania.

"Myślę, że Chiny również powinny pomóc, ponieważ kraj pozyskuje 90 proc. ropy z cieśnin” – powiedział.

Apel prezydenta USA jak dotąd nie przyniósł żadnych zobowiązań. Premier Japonii, Sanae Takaichi, przemawiając w parlamencie, oświadczyła, że ​​Japonia nie planuje obecnie wysyłać swoich okrętów do eskortowania statków na Bliskim Wschodzie. Podkreśliła, że Stany Zjednoczone nie złożyły jeszcze formalnej prośby o taką pomoc. Takaichi ma omówić działania na Bliskim Wschodzie podczas spotkania z Trumpem w Waszyngtonie pod koniec tego tygodnia.

Podobne stanowisko przedstawiła Canberra. Australijska minister transportu Catherine King zapowiedziała na antenie ABC, że jej kraj nie skieruje jednostek do cieśniny. „Wiemy, że to niezwykle ważne, ale nas o to nie poproszono” – powiedziała.

Trump wymienił także państwa NATO, sugerując, że Ameryka zawsze jest gotowa do pomocy i „pomaga Ukrainie”, mimo że oba kraj rozdziela ocean.

„To naturalne, że państwa korzystające z cieśniny pomogą zadbać o to, by nic złego się tam nie wydarzyło. Jeśli nie będzie reakcji, albo będzie ona negatywna, może to mieć bardzo niekorzystne konsekwencje dla przyszłości NATO” – powiedział w wywiadzie dla ”Financial Times".

Pomagamy im i będzie ciekawe, by zobaczyć, jaki kraj nie pomoże nam z tym bardzo małym przedsięwzięciem, które polega na po prostu utrzymaniu cieśniny otwartej – mówił prezydent.

W poniedziałek ministrowie spraw zagranicznych Unii Europejskiej mają rozmawiać o wzmocnieniu niewielkiej misji morskiej na Bliskim Wschodzie. Nie oczekuje się jednak, by podjęli decyzję o rozszerzeniu jej działań na cieśninę Ormuz.

Jaki jest kontekst

Wielka Brytania poinformowała, że ​​rozważa wysłanie trałowców, aby pomóc w oczyszczeniu toru wodnego z min rozmieszczonych w cieśninie. Przedstawiciele władz stwierdzili jednak, że wysłanie statków mogłoby pogorszyć sytuację, biorąc pod uwagę niestabilny charakter wojny.

Biuro prezydenta Korei Południowej poinformowało, że w tej sprawie kraj będzie się komunikować ze Stanami Zjednoczonymi i podejmie decyzję po wnikliwej analizie.

Ponieważ konflikt trwa już trzeci tydzień, Trump nie podał terminu zakończenia wojny, ale stwierdził, że ceny ropy „spadną, gdy tylko wojna się skończy".

Sekretarz energii USA, Chris Wright, powiedział w wywiadzie dla ABC, że wojna skończy się w ciągu najbliższych tygodni.

Eksperci wojskowi, cytowani przez stację CBS News, oceniają, że każda próba przeprowadzenia tankowców przez cieśninę Ormuz – z ominięciem potencjalnych irańskich min, pocisków, dronów czy kutrów „kamikaze” z ładunkami wybuchowymi – będzie wymagała wcześniejszych działań ograniczających zdolność Iranu do atakowania celów na morzu.

Jeśli Marynarka Wojenna USA i jej partnerzy spróbują eskortować statki handlowe w pobliżu irańskich wód, Teheran może zdecydować się na ostrzał takich jednostek. Eksperci wskazują, że konieczne może być zaangażowanie amerykańskich okrętów, samolotów bojowych oraz systemów rozpoznawczych. Taka operacja wiązałaby się z dużym ryzykiem.

Czytaj więcej w OKO.press

Przeczytaj także: