Według statystyk policji w Polsce nie było żadnego ataku na osoby LGBT. Tymczasem organizacje pozarządowe otrzymały 53 zgłoszenia takich spraw. Chłopak prześladowany przez kolegów podejrzewających, że był gejem, popełnił samobójstwo. W policyjnych statystykach go nie ma. Formularze dla policjantów uwzględniające przestępstwa homofobiczne trafiły do kosza

W 2015 r. doszło w Polsce do 263 przestępstw z nienawiści, w tym 133 motywowanych rasizmem – wynika z raportu przesłanego OBWE przez polskie władze. Nie ma wśród nich ani jednego przestępstwa motywowanego nienawiścią do osób LGBT. Dla porównania, Dania zanotowała 31 takich przestępstw, Hiszpania 169, a Wielka Brytania – 8252.

przestepstwa-z-nienawisci-policja

Z okazji Międzynarodowego Dnia Tolerancji (16 listopada) Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie opublikowała raporty o przestępstwach z nienawiści w 29 krajach. 16 państw przesłało oficjalne statystyki. Poza tym raporty z 27 państw przygotowały organizacje pozarządowe.

W Polsce były to m.in. Stowarzyszenie Nigdy Więcej, Fundacja Otwartego Dialogu, Instytut Ordo Iuris, Amnesty International, Lambda Warszawa i Kampania Przeciw Homofobii. OBWE, opierając się na przygotowanych przez nie raportach, stwierdziła, że

w 2015 r. doszło do co najmniej 16 fizycznych ataków na osoby LGBT, dwóch ataków na ich własności i jednej groźby.

przestepstwa-z-nienawisci

Organizacje pozarządowe zebrały nawet więcej przypadków ataków na osoby LGBTQI (czyli lesbijek, gejów, osoby transseksualne, queer – czyli o płynnej tożsamości – oraz interpłciowych – z cechami fizycznymi obu płci). Przesłany OBWE raport Kampanii Przeciw Homofobii i Lambda Warszawa wymienia 53 doniesienia o przestępstwach motywowanych homo- i transfobią. Większość z nich nie została uwzględniona przez OBWE, m.in. dlatego, że w jej zestawieniu nie brano pod uwagę mowy nienawiści.

KPH i Lambdzie w 2015 r. zgłoszono 17 ataków fizycznych, 11 gróźb, 23 znieważenia i 2 ataki na mienie.

  • W kwietniu 2015 r. 35-letni gej we wsi w województwie mazowieckim był bity, prześladowany i terroryzowany przy użyciu broni przez swojego szwagra, z zawodu policjanta. Sprawę zgłosił na policję, bez skutku. Po zgłoszeniu ataki się nasiliły.
  • W maju młody chłopak z Bieżunia był prześladowany przez rówieśników, którzy podejrzewali go o bycie gejem. Popełnił samobójstwo.
  • W październiku para gejów w centrum Krakowa została zaatakowana i pobita przed sklepem nocnym. Zgłosili sprawę do najbliższego komisariatu. Sprawców nie wykryto.

Policjanci raportować mogą, ale nie muszą

Dlaczego policja nie odnotowała żadnego z tych 53 przestępstw? Przede wszystkim polskie prawo nie zakazuje wprost przestępstw motywowanych homofobią czy transfobią. W listopadzie Sejm odrzucił w pierwszym czytaniu ustawę wprowadzającą takie przesłanki do Kodeksu karnego.

„Odrzucenie tej ustawy sprawia wrażenie, że niektóre cechy – np. narodowość – są warte tego, by ująć je wyraźnie w kodeksie karnym i zastosować ochronę, a pozostałe – orientacja seksualna czy identyfikacja płciowa – na to nie zasługują. To moment, w którym prawo karne nie spełnia swojego zadania, a wręcz sprzyja popełnianiu przestępstw” – mówiła prof. Monika Płatek 17 listopada 2016 podczas konferencji poświęconej raportowi KHP i Lambdy.



„Z badań wynika, że ponad połowa osób LGBT, które próbowały złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, była zniechęcana przez policję. To dlatego, że przestępstwa motywowane uprzedzeniami są trudne w prowadzeniu i psują statystyki” – wyjaśnia Piotr Godzisz ze Stowarzyszenia Lambda Warszawa.

W Polsce powstały kwestionariusze dla policjantów i prokuratorów, które uwzględniają przestępstwa motywowane nienawiścią ze względu na tożsamość psychoseksualną, ale ich stosowanie nie jest obowiązkowe. Jak mówi „Oku” Paweł Knut, adwokat z KPH, w prokuraturach i komisariatach, które sprawdziła Kampania, formularze po okresie pilotażowym trafiły do kosza.



Liczba zgłoszonych Lambdzie i KPH przypadków przestępstw nie oddaje skali problemu, na co wskazuje raport Kampanii Przeciw Homofobii z 2016 r. Według niego

przez ostatnie pięć lat przemocy różnego rodzaju doświadczyło 29 proc. osób LGBTQI.

Jedynie 8,2 proc. osób LGBT, które doświadczyły przemocy fizycznej motywowanej homo- lub transfobią, zgłosiło przestępstwo policji.

OKO.press pilnuje ABC praw LGBT+
Wesprzyj nas, byśmy mogli działać dalej.

Dziennikarz, filozof. Związany z OKO.press od 2016 roku. Wcześniej pisał dla "Gazety Wyborczej". Był nominowany do nagród dziennikarskich. Boksuje.


Twoje OKO

Specjalne teksty. Niepublikowane taśmy. Poufne wiadomości. Za darmo. Na zawsze.

Załóż konto. Otwórz OKO!