Fundacja Tomasza Sakiewicza uruchomiła portal puszcza.tv. Na jego budowę dostanie 7,2 mln zł ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska. Wcześniej Fundusz przyznał jej na ten sam projekt 6 mln zł z pieniędzy unijnych. Ale w wyniku kontroli Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych wypłatę wstrzymano, a fundacja wycofała projekt

O tym, że fundacja założona przez Tomasza Sakiewicza – redaktora naczelnego „Gazety Polskiej” miała dostać 6 mln złotych na budowę portalu puszcza.tv, zrobiło się głośno jesienią 2016 roku, po publikacji OKO.press. Kilka miesięcy później ujawniliśmy szczegóły tego projektu. Wątpliwości budził szokująco wysoki koszt jego realizacji, a także to, że:

  • Fundacja Niezależne Media dotąd nie zajmowała się ekologią, a w konkursie o dofinansowanie z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej miały startować organizacje ekologiczne,
  • strategicznym celem projektu miało być stworzenie prawicowej organizacji ekologicznej, współpracującej z Klubami Gazety Polskiej i kołami Rodziny Radia Maryja,
  • ekspertem w projekcje miała być m.in. Katarzyna Szyszko-Podgórska, córka ówczesnego ministra środowiska, nadzorującego NFOŚiGW,
  • znacząca część dofinansowania miała zostać przeznaczona na promocję projektu w mediach związanych z Sakiewiczem i na szkolenia dziennikarzy portalu – w odpowiednich redakcjach.

Umowa rozwiązana. Ale jest druga

Po publikacjach OKO.press, a później również innych mediów, na wniosek Komisji Europejskiej, projekt Fundacji Niezależne Media został skontrolowany przez Ministerstwo Środowiska, a potem przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF). Jak informowało nas biuro prasowe resortu środowiska, po wszczęciu kontroli OLAF „Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju oraz Ministerstwo Środowiska zaleciły wstrzymanie płatności (w tym zaliczkowych) i certyfikacji do Komisji Europejskiej wydatków z tego projektu”.

W lutym 2018 roku rzecznik NFOŚiGW, Sławomir Kmiecik poinformował nas, że ze względu na „wstrzymanie płatności i brak możliwości realizacji projektu” 20 grudnia 2017 roku fundacja Sakiewicza wycofała wniosek o unijne dofinansowanie.

Pytaliśmy wówczas Fundusz, czy w przypadku cofnięcia decyzji o wstrzymaniu finansowania, możliwy jest powrót do realizacji projektu przez fundację Sakiewicza. „Nie będzie to miało miejsca, gdyż umowa jest już rozwiązana” – zapewniał Kmiecik.

Nie ujawnił jednak, że 31 stycznia 2018 roku Fundacja Niezależne Media zawarła z NFOŚiGW inną umowę,

dotyczącą projektu o dokładnie takiej samej nazwie jak poprzedni („Propagowanie wiedzy na temat bioróżnorodności, ochrony, idei zrównoważonego rozwoju, instytucji Natura 2000 na przykładzie Puszczy Białowieskiej poprzez zbudowanie i prowadzenie portalu multimedialnego puszcza.tv„).

Zgodnie z nową umową, fundacja Sakiewicza na realizację tego projektu dostanie z Funduszu łącznie 7.155.122 złotych. Wypłacono jej już 855 tys. złotych.

Portal działa już od końca maja 2018 roku.

Nie będzie pieniędzy unijnych? Będą krajowe!

Jak informuje Beata Jasińska z zespołu ds. informacji publicznej NFOŚiGW umowa z Fundacją Niezależne Media „została zawarta w ramach programu priorytetowego „Edukacja ekologiczna”, nabór V 2017 – Ochrona środowiska i zrównoważony rozwój. Przedsięwzięcia o szczególnym znaczeniu dla realizacji polityki ministra właściwego ds. środowiska„.

Program „Edukacja ekologiczna”, o którym wspomina Jasińska, finansowany jest ze środków krajowych, którymi dysponuje NFOŚiGW. Nabór wniosków zakończył się 27 grudnia 2017 roku, ale Fundusz zwiększył niedawno kwotę, którą chce rozdysponować w konkursie – z 11 mln do 33 mln złotych.

Ponieważ nabór odbywał się w trybie ciągłym, nie znamy jeszcze ostatecznej listy wszystkich dofinansowanych projektów. Nie możemy więc porównać, jak kwota, którą otrzymała Fundacja Niezależne Media ma się do sum, które dostali inni beneficjenci. Poprzednim razem, w ramach konkursu na dotację z środków unijnych, projekt puszcza.tv zgarnął połowę całej puli pieniędzy, które miał do rozdysponowania Fundusz.

Jednym z kryteriów, które były brane pod uwagę przy ocenie projektów w nowym konkursie, było doświadczenie organizacji wnioskujących o dotacje, w realizacji podobnych projektów w przeszłości. A także dysponowanie ekspertami z dziedziny, której dotyczy projekt.

Jak pisaliśmy już w artykułach dotyczących wcześniejszego konkursu, Fundacja Niezależne Media nie ma żadnego doświadczenia w działalności ekologicznej. Do tej pory zajmowała się pomocą prawną dla prawicowych dziennikarzy. Nie wiadomo, kogo tym razem zgłosiła jako ekspertów wspierających realizację projektu. Poprzednio oprócz córki ministra Szyszki byli to ks. Tomasz Duszkiewicz – przyjaciel ministra, myśliwy i duszpasterz leśników oraz Mateusz Liziniewicz – leśnik pracujący w Szwecji, brat piszącego o środowisku dziennikarza „Gazety Polskiej Codziennie”.

To samo, tylko jeszcze drożej?

Czy projekt, który dostał dofinansowanie z NFOŚiGW jest tym samym, który wcześniej budził tyle kontrowersji i którego finansowanie zostało zawieszone przez ministerstwa w związku z kontrolą Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych? Wszystko wskazuje na to, że tak.

Jak informuje Beata Jasińska z NFOŚ w ramach środków otrzymanych na realizację projektu, Fundacja Niezależne Media ma m.in.:

  • stworzyć „portal multimedialny o charakterze edukacyjno-integracyjnym opierający się na mediach społecznościowych”,
  • przeprowadzić „szkolenia dla zespołu redakcji multimedialnego portalu puszcza.tv”,
  • organizować „spotkania informacyjno-edukacyjne realizowane na terenie Puszczy Białowieskiej”,
  • pokryć koszty „produkcji spotów reklamowych emitowanych w radio; reklamy internetowej, artykułów sponsorowanych oraz reklamy outdoor”.

Według projektu przedstawionego poprzednio przez Fundację Niezależne Media, pierwszym krokiem do powołania prawicowej organizacji ekologicznej, opartej na członkach Klubów Gazety Polskiej i Rodziny Radia Maryja, miało być utworzenie Klubu Miłośników Puszczy. Miał on mieć swoje „okienko” na portalu puszcza.tv, a jego członkowie mieli co jakiś czas przyjeżdżać na spotkania do Puszczy Białowieskiej.

Dziś portal puszcza.tv zachęca do zarejestrowania się w Klubie Miłośników Puszczy: „Budujemy społeczność, która po pierwsze żywo interesuje się sprawami przyrody, a po drugie chce mieć możliwość zabierania głosu w dyskusji na temat najbardziej racjonalnych form jej ochrony. Jeśli tak właśnie postrzegasz siebie – zachęcamy – wyjdź poza rolę odbiorcy naszego portalu i zarejestruj się w naszym Klubie (wkrótce). Twórzmy razem grupę ludzi aktywnych i zafascynowanych naturą. (…) Będziemy przesyłać Ci dodatkowe informacje o tym, co dzieję się w Puszczy Białowieskiej i zaprosimy na wspólną wyprawę do królestwa żubrów! Zabierzemy na nie (planujemy dwie wyprawy w roku) naszych najbardziej aktywnych Klubowiczów!”.

Dziennikarka Katarzyna Gójska-Hejke, która zasiada w radzie Fundacji Niezależne Media, gdy w maju ruszał portal puszcza.tv, pisała na niezależna.pl: „Przez ostatnie miesiące lewackie media wściekle atakowały Fundację Niezależne Media za to, że ośmieliła się wystartować w konkursie o uzyskanie dofinansowania ze środków unijnych, a na dodatek przygotowała świetny i doskonale udokumentowany projekt, który otrzymał wysoką ocenę i ostatecznie znalazł się z gronie beneficjentów.

Ci, którzy latami siedzieli cicho, przyglądając się, jak politycy PO rozdają miliony na tak potrzebne inicjatywy jak portale randkowe dla gejów, wirtualne cmentarze dla zwierząt czy strony dla miłośników rumu, zaczęli bić na alarm, gdy okazało się, iż ma powstać wielki, multimedialny portal pokazujący bogactwo polskiej przyrody i sukcesy tych, którzy na co dzień ją chronią.

(…) Liczymy, że społeczność fanów polskiej przyrody skupiona wokół puszcza.tv w przyszłości stworzy organizację wzorowaną na klubach „Gazety Polskiej”. Już dziś gorąco do tego zachęcam”.

Infantylne opowieści o przyrodzie i „żołnierze wykęci”

Na razie zapowiadany przez Gójską-Hejke „wielki, multimedialny portal” wygląda jak wiele prowadzonych hobbystycznie portali o przyrodzie – z opisami wybranych gatunków zwierząt żyjących w Puszczy Białowieskiej i puszczańskich szlaków turystycznych. W zakładce „Kamery” można obejrzeć na żywo zdjęcia z 3 kamer zainstalowanych w Puszczy Białowieskiej, a w zakładce „Aktualności” – wybrane sceny, uchwycone przez kamery z dość infantylnymi jak na portal edukacyjny opisami.

  • Przeczytaj opisy scen zarejestrowanych przez kamery puszcza.tv

    „Pozwólcie przedstawić sobie: Pan żubr we własnej osobie”, aż prosi się zanucić piosenkę z repertuaru Pana Kleksa, bardzo dzisiaj na miejscu. Oto bowiem przed naszym obiektywem nie lada debiut. Po raz pierwszy mieliśmy przyjemność spotkania z królem puszczy. Na zdjęciu widzimy dorosłego byka, w wieku 7 – 8 lat – wyjaśnia dr Michał Krzysiak, dyrektor Białowieskiego Parku Narodowego. Jest średniej wielkości ciała, w dobrej kondycji oraz z właściwą okrywą włosową dla pory roku. Żubr sprawił nam ogromną frajdę. Podszedł bardzo blisko kamery z dumą prezentując swoją urodę. Miny uprzejmej jednak nie zrobił.”

    „Żuraw dostojnym krokiem wszedł tuż przed obiektyw. Poderwał się do lotu w chwili, gdy usłyszał lecącą za nim partnerkę. Czyżby o kimś zapomnieli? Biedny pisklak biegł co sił, by nadążyć za rodzicami. „Hej, a ja? Zaczekajcie na mnie!” – zdaje się wyrażać swoje obawy. Jeszcze tylko trochę podrośnie, nabierze więcej siły i poleci za nimi.”

    „Na filmie widzimy kozła, który naciera porożem o gałęzie drzew. Jego zmagania przypominają trochę zabawy młodych chłopców, którzy walczą plastikowymi mieczami z niewidzialnym wrogiem. Być może już wkrótce będzie musiał stoczyć prawdziwą walkę, o względy sarniej wybranki.”

    „Gdzieś w oddali słychać było jedynie szelest. Ktoś nadchodził. W leśnej ciemności dostrzegliśmy odblask oczu. Kim jest ów nocny przybysz? Czyżby zbliżał się wilk? A może dopisze nam szczęście i wreszcie spotkamy rysia? On tymczasem wychodził z gęstwiny, niczym bohater filmów grozy, zręcznie budując napięcie. Nie był to jednak ani wilk, ani ryś, ani tym bardziej zjawa. Naszym oczom ukazała się zaś znajoma sylwetka leśnego rudzielca. Lis zatrzymał się tuż przed obiektywem, z wdziękiem zamykając scenę. Nie do wiary, że wszystko trwało zaledwie sekundy.”

Zaskakująca jest za to zakładka „Edukacja”. Czytelnik nie znajdzie tam bowiem informacji o przyrodzie, lecz o wydarzeniach historycznych związanych z Puszczą Białowieską – w pierwszym rzędzie o walczących na tych terenach „żołnierzach wyklętych”, m.in. Zygmuncie Szendzielarzu „Łupaszce” i Danutcie Siedzikównie „Ince”.


Pomóż nam prowadzić śledztwa dziennikarskie

Współzałożyciel Koła Naukowego Dziennikarstwa Śledczego Uniwersytetu Warszawskiego oraz studenckiego bloga dziennikarskiego Wariograf.org. W 2016 r. nominowany do nagrody Grand Press w kategorii „News”. Laureat konkursu reporterskiego „Widoki” w kategorii reportaż społeczny i polityczny. Współpracuje z Fundacją Reporterów.

Bianka Mikołajewska
Bianka Mikołajewska

Wicenaczelna i szefowa zespołu śledczego OKO.press. Dziennikarka „Polityki” (2000–13), krótko „GW”, a od wiosny 2016 roku - OKO.press. Dziennikarka Roku Grand Press 2016. Laureatka kilkunastu innych nagród dziennikarskich, m.in. Grand Press za dziennikarstwo specjalistyczne, Nagrody Radia Zet im. A. Woyciechowskiego, Nagrody im. Dariusza Fikusa, kilku nagród i wyróżnień SDP (przed jego przejęciem przez dziennikarzy "niepokornych"). Bałucki charakter.


Powiązane:
Zobacz także:

Lubisz nas?

Powiedz o tym innym