Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata
Witaj w sekcji depeszowej OKO.press. W krótkiej formie przeczytasz tutaj o najnowszych i najważniejszych informacjach z Polski i ze świata, wybranych i opisanych przez zespół redakcyjny
05:05 13-06-2025
Izrael uderzył na Iran. Nie żyje dowódca armii, szef Gwardii Rewolucyjnej, naukowcy od atomu
Izrael dokonał nad ranem serii ataków na cele w Iranie, zabijając osoby kluczowe dla irańskiego programu nuklearnego. W tle były nieposuwające się do przodu negocjacje USA Trumpa z irańskimi władzami
Co się wydarzyło
Według irańskich mediów w nalotach zginęło trzech najważniejszych irańskich dowódców – szef irańskich sił zbrojnych gen. Mohammad Bagheri, szef Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej gen. Hosajn Salami i gen. Gholamali Raszid, zastępca Bagheriego. Izraelczycy uderzyli również w ośrodek w Natanz, gdzie odbywa się wzbogacanie uranu oraz inne ośrodki związane z tym procederem. Ich celem stali się również naukowcy: Ferejdun Abbasi, były szef irańskiej Organizacji Energii Atomowej i rektor Islamskiego Uniwersytetu Azad w Teheranie Mohammad Mehdi Tehranczi, fizyk jądrowy.
Na izraelskie ataki zareagował najwyższy przywódca Iranu, ajatollah Ali Chamenei, zapowiadając „surową karę". Premier Izraela Binjamin Netanjahu ogłosił z kolei, że operacja zakończyła się sukcesem.
Sekretarz Stanu USA Marco Rubio umył ręce, deklarując, że Stany Zjednoczone nie mają z izraelską operacją nic wspólnego. Oczywistym jest jednak, że musiała się ona odbyć co najmniej za milczącą za zgodą Białego Domu. Nie wyklucza to jednak tezy, że prezydent Trump nie jest w stanie powstrzymać Izraela przed działaniami skierowanymi przeciwko Iranowi.
Jaki jest kontekst
Celem izraelskiego ataku było powstrzymanie Iranu od stworzenia broni jądrowej – prowadził on bowiem zaawansowane prace nad wzbogaceniem uranu, a po uzyskaniu odpowiedniej ilości tego materiału następne kroki byłyby już stosunkowo szybkie. Stany Zjednoczone, Rosja, Wielka Brytania, Niemcy, Chiny i Francja. w 2018 roku doprowadziły do porozumienia z Teheranem, na mocy którego Iran miał wzbogacać uran tylko do konkretnego poziomu w zamian za złagodzenie sankcji. Jednak w 2018 roku podczas swej pierwszej kadencji Donald Trump jednostronnie wypowiedział tę umowę.
Od tej pory Iran wzmógł prace nad swoim programem nuklearnym. Amerykanie rozpoczęli rozmowy ostatniej szansy z Teheranem, jednak w poniedziałek 11 czerwca wycofali część swojego personelu dyplomatycznego z Bliskiego Wschodu.
Jaka może być reakcja Iranu na izraelski atak? Na razie odpowiedział serią dronów wymierzonych w Izrael. Niewykluczony jest odwet na amerykańskich celach wojskowych w regionie.
Przeczytaj inne teksty OKO.press na ten temat:
Przeczytaj także: