Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata

Co się wydarzyło?

Komisja Europejska odblokowała Węgrom 16,4 mld euro – poinformowała w piątek (29 maja) Ursula von der Leyen podczas spotkania z premierem Węgier Peterem Magyarem.

10 mld euro to środki z funduszu odbudowy, a kolejne 6 mld euro to pieniądze unijnego budżetu, z funduszy spójności. Komisja Europejska wcześniej mroziła te pieniądze, nie chcąc wypłacić ich Węgrom. Powodem był Viktor Orbán, a raczej jego polityka. Komisja Europejska zarzucała Węgrom za czasów Orbána łamanie praworządności i brak niezależności sądownictwa.

„Dzisiaj udowodniliśmy, że w Brukseli nie ma żadnych kwestii ideologicznych i oczekiwań, ale że musimy po prostu podjąć działania przeciwko korupcji — powiedział węgierski premier Peter Magyar.

Dodał, że jego poprzednik, Viktor Orbán, kłamał o prawdziwym powodzie zamrożenia funduszy UE.

„Kłamał, że wszystko to stało się, ponieważ Węgry przyjęły inne stanowisko w sprawie migracji i wojny rosyjsko-ukraińskiej. Jednak prawdziwym powodem była korupcja. Poziom korupcji, który przez długi czas był niewyobrażalny w UE i na Węgrzech — mówił Peter Magyar.

Przeczytaj także:

Jaki jest kontekst?

Węgierski premier piątkowe wydarzenie ogłosił "historycznym porozumieniem”. Odmrożone 16,4 mld euro to około 13 proc. węgierskiego PKB.

Porozumienie to nie było jednak łatwe i to mimo że kwietniowa wygrana Petera Magyara i odsunięcie od władzy Viktora Orbána Komisję Europejską ucieszyło. To jednak za mało, by odblokować pieniądze i do ostatniej chwili toczyły się rozmowy w tej sprawie.

Komisja żądała od nowego premiera konkretnego planu reform przywracających niezależność sądownictwa, działania na rzecz walki z korupcją i zapewnienie przejrzystych reguł dotyczących przetargów publicznych.

Premier Magyar podkreślał w piątek, że Węgry spełniły warunki Brukseli, a w niektórych obszarach zrobiły nawet więcej. Przykładem jest decyzja o przystąpieniu Węgier do Prokuratury Europejskiej jako jeden z elementów walki z korupcją.

Peter Magyar zapowiedział też, że jego rząd wprowadzi bardziej rygorystyczny system oświadczeń majątkowych. A celowe podanie fałszywych informacji będzie grozić karą do dwóch lat więzienia.

Odblokowane w końcu pieniądze Węgrzy mają wydać na na rozwój transportu, opiekę zdrowotną oraz cele społeczne i środowiskowe (4 mld euro), edukację i rozwój szkolnictwa wyższego (2,2 mld euro) oraz na rozwój sieci energetycznej (1,5 mld euro).

Odblokowanie unijnych środków było jedną z głównych kampanijnych obietnic Petera Magyara. Teraz rząd Węgier ma czas do 31 sierpnia na złożenie wniosku o ich wypłatę.

Przeczytaj także: