Krótko i na temat: najnowsze wiadomości z Polski i ze świata
Witaj w sekcji depeszowej OKO.press. W krótkiej formie przeczytasz tutaj o najnowszych i najważniejszych informacjach z Polski i ze świata, wybranych i opisanych przez zespół redakcyjny
18:17 15-02-2025
Amerykańska „specjalna operacja” w Białorusi. Dojdzie do zniesienia sankcji?
Jak donosi dziennik „New York Times”, w środę 12 lutego doszło do potajemnego spotkania amerykańskiego dyplomaty z administracji Donalda Trumpa z prezydentem Białorusi Aleksandrem Łukaszenką. USA negocjują z Białorusią uwolnienie więźniów politycznych i zniesienie sankcji.
Co się wydarzyło?
Wyższy rangą amerykański dyplomata, którego nazwiska nie ujawniono, w środę 12 lutego spotkał się z prezydentem Białorusi, Aleksandrem Łukaszenką – donosi „New York Times”. Do spotkania doszło w Mińsku. To pierwsze spotkanie przedstawicieli amerykańskiej dyplomacji z przywódcą Białorusi od pięciu lat. Administracja demokraty Joe Bidena nie utrzymywała relacji dyplomatycznych z Białorusią w związku z konsekwentnym łamaniem przez białoruski reżim praw człowieka oraz bezwzględną uzurpacją władzy.
Jak ustalił „New York Times”, spotkanie było częścią „specjalnej operacji” Amerykanów na Białorusi. Jej elementem było przede wszystkim przejęcie trójki więźniów politycznych, w tym jednego obywatela USA, których Białoruś zdecydowała się uwolnić.
Z doniesień dziennika wynika też, że Amerykanie rozmawiali z białoruskim prezydentem na temat większej umowy dotyczącej uwolnienia części więźniów politycznych i poluzowania represji stosowanych przez reżim Łukaszenki, w zamian za zniesienie części amerykańskich sankcji na Białoruś. Chodzi m.in. o rozluźnienie sankcji na eksport produkowanych w Białorusi składników do nawozów sztucznych.
Poproszony o komentarz do sprawy Franak Wiaczorka, szef kancelarii Swietłany Cichanouskiej, liderki białoruskiej opozycji, przebywającej ze względów bezpieczeństwa poza Białorusią, powiedział, że Cichanouska jest wdzięczna prezydentowi Trumpowi za działania na rzecz uwolnienia białoruskich więźniów politycznych. Podkreślił jednak, że kluczowe jest, by jakiejkolwiek osłabienie sankcji na białoruski reżim nastąpiło, dopiero gdy Łukaszenka zaprzestanie represji i wypuści wszystkich więźniów politycznych, w tym liderów białoruskiej opozycji.
Jaki jest kontekst?
Białoruś to jeden z najgorszych reżimów autokratycznych na świecie. W więzieniach przetrzymywanych jest ponad 1,2 tysiąca działaczy opozycji. W ostatnich miesiącach uwolnionych zostało około 200 osób, ale w tym samym czasie dokonano setek nowych aresztowań – wynika z przytoczonych przez „New York Times” danych organizacji prawnoczłowieczej Wiasna.
„New York Times” podkreśla, że spotkanie na szczeblu dyplomatycznym między przedstawicielem administracji USA a białoruskim prezydentem to oznaka dążenia nowej amerykańskiej administracji do odmrożenia stosunków dwustronnych. Według informatorów dziennika USA zależy na odciągnięciu Białorusi z orbity Rosji.
Christopher W. Smith, zastępca asystenta amerykańskiego sekretarza stanu, powiedział po spotkaniu z Łukaszenką, że operacja uwolnienia trójki więźniów oraz nawiązanie rozmów z przywódcą Białorusi to „wielkie zwycięstwo” administracji Trumpa. Uznał je za wyraz skuteczności strategii „osiągania pokoju poprzez siłę”.
Rozmowy z Łukaszenką to kolejny przejaw tego, że nowa amerykańska dyplomacja nie ma problemu dogadywać się z autokratami i dyktatorami. Przykładem osiągnięte bez udziału Ukraińców wstępne porozumienie między USA a Rosją ws. rozmów pokojowych mających zakończyć wojnę w Ukrainie.
Przeczytaj także: