Wybory 2023 na żywo. Duda o szkodliwych sojuszach, narodowcy o komunistach. Kaczyński o zawsze złych Niemcach

„Stopień wodny w Siarzewie zostanie wybudowany! Dziś Rada Ministrów przyjęła program Zagospodarowania Dolnej Wisły. Stopień zostanie wybudowany w formule Zaprojektuj i Wybuduj. Wartość programu to 7,5 mld zł”- zapowiedział we wtorek (10.10) wiceminister infrastruktury Marek Gróbarczyk.

Program Zagospodarowania Dolnej Wisły to dokument, który ma ułatwić utworzenie drogi wodnej największej polskiej rzece. Najważniejszą – i najbardziej kontrowersyjną inwestycją zawartą w tym programie jest właśnie stopień w Siarzewie.

Resort infrastruktury informuje:

„Inwestycja zapewni ochronę przeciwpowodziową około 100 tys. mieszkańców, 13 tys. budynków mieszkalnych, 726 społecznych oraz 183 zabytkowych. Pozwoli to na uniknięcie ewentualnych strat powodziowych szacowanych na 9,5 mld zł. Ponadto stopień wodny Siarzewo będzie pozytywnie wpływał na retencję wody w regionie i rozwój gospodarczo-turystyczny nadwiślańskich terenów”.

Cały obiekt ma składać się z zapory i śluzy żeglugowej, zbiornika wodnego o pojemności 135 mln m3,a także elektrowni wodnej o mocy około 80 MW.

Problem w tym, że to projekt przestarzały, bardzo drogi, niepotrzebny i szkodliwy.

Siarzewo „wsparciem” dla Włocławka

Stopień wodny Siarzewo to jeden z flagowych projektów Marka Gróbarczyka, który upodobał sobie odkurzanie inwestycji z poprzedniego stulecia (jak np. Odrzańską Drogę Wodną). Plany dla budowy stopnia na 707. kilometrze Wisły pojawiły się w latach 90. XX wieku. Ma być on wparciem dla innego stopnia: we Włocławku, który zbudowano w latach 70.

„Mimo zapewnień, że będzie to ostatni stopień wodny na Wiśle, może też okazać się ona ślepym zaułkiem. Po kilku lub kilkunastu latach eksploatacji potencjalnego stopnia w Siarzewie zaistnieje podobna, wyimaginowana potrzeba budowy następnego stopnia, do podparcia już istniejących” – wyjaśniał w analizie dla WWF prof. Mariusz Lamentowicz z Pracowni Ekologii Zmian Klimatu, Wydziału Nauk Geograficznych i Geologicznych Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Naukowcy i organizacje ekologiczne od lat sprzeciwiają się inwestycji.

W 2021 roku wydawało się, że mogą ogłosić sukces. Po trzech latach od momentu, kiedy dziewięć organizacji odwołało się od decyzji środowiskowej wydanej przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Bydgoszczy, ówczesny minister klimatu Michał Kurtyka przyznał im rację. Uchylił decyzję środowiskową i przekazał ją do ponownego rozpoznania. Sprawa wróciła do punktu wyjścia.

Dwa lata później decyzji środowiskowej wciąż nie ma.

Przeczytaj także:

„Po czym poznać, że zbliżają się wybory? Rząd ogłasza budowę kolejnych zbiorników wodnych. Nie ma znaczenia, że dla zbiornika Siarzewo nie wydano decyzji środowiskowej. Ministerstwo Klimatu i Środowiska przepycha się z GDOŚ, kto ma ją wydać. Gróbarczyk już buduje” – skomentował na portalu X (dawniej Twitter) prezes Fundacji Greenmind Jacek Engel.

Dlaczego eksperci są przeciwko inwestycji w Siarzewie?

Wyjaśnijmy po kolei:

• Zbiornik retencyjny, który ma tam powstać, nie pomoże w walce z suszą. W 2021 roku WWF razem z hydrogeologiem dr. Sylwestrem Kraśnickim opublikowała raport, w którym wyliczono, że woda z projektowanego zbiornika w Siarzewie będzie mogła być wykorzystywana jedynie w najbliższym sąsiedztwie zbiornika — od 3 do 6 kilometrów. „Zatem poziom wód podniesie się na obszarze stanowiącym 3 proc. powierzchni łącznej Równiny Inowrocławskiej i Pojezierza Kujawskiego. To odległości zupełnie nieistotne dla poprawy sytuacji hydrologicznej Kujaw, najuboższego w wodę rejonu w Polsce” – podsumowuje WWF.
• Co więcej, inwestycja może pogłębić problem suszy: stopnie wodne (Siarzewo i Włocławek) utworzą duży zbiornik na Wiśle, a stojąca woda szybciej się nagrzewa i paruje. Stojąca, ciepła woda to również dobre środowisko dla zakwitów.
• Inwestycja w Siarzewie nie zapobiegnie powodziom. Będzie miał najwyżej neutralne znaczenie dla spłaszczenia fali powodziowej. Co więcej, w efekcie wybudowania zbiornika poniżej Włocławka kulminacja fali powodziowej na Dolnej Wiśle może być nawet wyższa, niż przed jego powstaniem. Zbudowanie kolejnej zapory na Wiśle spotęguje także problem powstawania powodzi zatorowych.
• Stopień wodny zaszkodzi środowisku: negatywnie wpłynie na przynajmniej trzy obszary Natura 2000, zaprzepaści szanse na osiągnięcie dobrego stanu wód, doprowadzi do degradacji rzecznej roślinności, będzie kolejną barierą dla ryb. To może doprowadzić do załamania się, a nawet wyginięcia w Wiśle troci wędrownej, łososia i certy.

Ale to nie wszystko:

• Planowana elektrownia wodna będzie miała niską moc i nie będzie istotnym źródłem energii. Będzie za to bardzo droga. Jak informuje WWF, koszt jej uruchomienia do 2025 r. oscyluje w granicach 2,2 mld zł. „Inwestując te samą kwotę w pozyskanie energii z innych źródeł można uzyskać odpowiednio ponad 6 razy większą moc w przypadku fotowoltaiki czy lądowych elektrowni wiatrowych” – czytamy w analizie.
• Stopień wodny w Siarzewie będzie niezwykle kosztowny, a jego cena wciąż rośnie. Pierwsze szacunki mówiły o 2,2 mld zł. Później było to 4,4 mld zł. Teraz cały Program Zagospodarowania Dolnej Wisły to 7,5 mld.
• Jego budowa większy emisję gazów cieplarnianych. Zbiorniki zaporowe emitują oprócz dwutlenku węgla również metan. Doktor Mikołaj Troczyński, Specjalista ds. Odnawialnych Źródeł Energii z WWF wyjaśnia: „Emisje te są wynikiem beztlenowego rozkładu osadów organicznych, zalanych jak też nagromadzonych wskutek utworzenia zbiornika zaporowego w dolinie rzeki. Polskie badania pokazują, że najwyższe tempo uwalniania metanu wśród zbiorników zaporowych w naszym kraju ma zbiornik Włocławek. A teraz chcemy koło niego wybudować kolejny zbiornik, wzmacniając efekt cieplarniany”.

Siarzewo wpisuje się w program wyborczy PiS

Stopień wodny Siarzewo jest jedną z obietnic wyborczych Prawa i Sprawiedliwości.

PiS chce walczyć z suszą i powodziami, przede wszystkim budując zbiorniki przeciwpowodziowe. Partia rządząca wylicza wśród nich zbiornik “Racibórz”, Wielowieś-Klasztorna, Kąty-Myscowa oraz właśnie stopień wodny Siarzewo.

Partia rządząca nie patrzy na rzeki jak na ekosystemy, ale jak na potencjalne wodne autostrady. Stopień wodny ma przecież przygotować Wisłę do żeglugi. Ponadto PiS zapowiada budowę ostróg na Wiśle oraz inwestycje w zlewni Odry – wymienione zresztą wcześniej w specustawie odrzańskiej, której realizacja będzie dla rzeki wyrokiem śmierci.

Ekohydrolog z Polskiej Akademii Nauk, dr Sebastian Szklarek w rozmowie z OKO.press komentował: „Jeśli mielibyśmy wzmacniać żeglugę, to jedynie dostosowując jednostki do naszych rzek – a nie odwrotnie. Upieranie się przy tworzeniu wielkich wodnych autostrad spowoduje duże szkody dla środowiska i miliardy złotych wyrzuconych w błoto”.

Przeczytaj także: