Rita Flores z Pussy Riot ujawnia, że donosiła FSB. Jak werbują rosyjskie służby

W poniedziałek, 24 sierpnia 2026, przed południem rosyjskojęzyczne medium opozycyjne Portmedia.info opublikowało długi, ekskluzywny wywiad (którego fragmenty pojawiły się kilka godzin wcześniej na YouTube) z członkinią Pussy Riot Margaritą Konowałową (Ritą Flores), która zaledwie około 10 dni wcześniej uciekła z Rosji. Flores w wywiadzie, prowadzonym przez znanego opozycyjnego prawnika Dimitrija Zachwatowa, który pomógł jej uciec, przyznała się do wieloletniej współpracy z FSB, rosyjską Federalną Służbą Bezpieczeństwa.

Mniej więcej w tym samym czasie pojawiła się krótka publikacja podsumowująca sprawę w innym, dużo większym niezależnym medium, The Insider, która została szybko przetłumaczona i powtórzona przez anglojęzyczne media. Te dwa materiały nadały ton rozprzestrzeniającej się jak pożar po rosyjsko- i anglojęzycznym internecie historii: jedna z ikon ruchu antyputinowskiego została zmuszona groźbami zamordowania jej rodziny do współpracy w 2023 roku, przez trzy i pół roku inwigilowała, chociaż niechętnie i – jak twierdzi – z oporami, środowisko rosyjskich artystów i opozycjonistów. Dopiero gdy oficer prowadzący zażądał od niej współpracy przy zabójstwie byłego partnera i jednego z najważniejszych dziennikarzy opozycyjnych, zdecydowała się spróbować uciec służbom przy pomocy jednego z czołowych antykremlowskich prawników.

Dziś chce pomóc innym informatorom uciec spod macek służb, a jej obszerny opis werbunku i pracy dla FSB jest kopalnią wiedzy o najnowszych metodach działania rosyjskich służb. Dlatego w tym materiale sięgniemy zarówno po długi wywiad, którego udzieliła Konowałowa (jest ona głównym źródłem większości informacji na temat swojego werbunku i współpracy, na co należy wziąć poprawkę), jak i po historię jej działalności oraz kilka powiązanych spraw dla kontekstu.