W elektoracie PiS dominują małżonkowie (70 proc. ) i wdow/c/y, stateczna część klasy ludowej, mniej ludzi w nieformalnych związkach, singli prawie wcale. Koalicja Europejska ma małżonków mniej (55 proc.), a więcej wszystkich innych. Wiosnę wybierają związki nieformalne, a Kukiz'15 i ultraprawicę single, głównie samotni mężczyźni. Polscy incele? [SONDAŻ]

Analiza OKO.press wyników marcowego sondażu Kantar Millward Brown (dla „Wysokich Obcasów”, dodatku „Wyborczej”) pozwala zobaczyć to, czego zwykle nie widzimy porównując elektoraty pod względem płci, wieku czy wykształcenia. Idzie o – jak mówią młodzi ludzie – „relacje związkowe”. Okazuje się, że różnice są ogromne i układają się w spójny obraz.

Przypomnijmy, że w tym sondażu na eurowybory Koalicja Europejska (PO, PSL, SLD, Nowoczesna, Zieloni) wygrała o włos z PiS (35 do 33 proc.). Silna była Wiosna (11 proc.), która pokonała Kukiz’15 (7 proc.), a nowa Koalicja Lewica Razem (Partia Razem, Unia Pracy, Ruch Sprawiedliwości Społecznej) z 4 proc. wyprzedziła o punkt ultraprawicową Konfederację (Korwin-Mikke, Braun, Liroy, Ruch Narodowy).

Podobnie w ostatnich lutowych i marcowych sondażach PiS remisowało z KE (w IPSOS dla OKO.press:  34 (PiS) do 33 proc. (KE), a w serii IBRiS najpierw minimalną przewagę miała KE (39 do 35 proc.), a potem minimalnie wygrywał PiS: 40 do 39 proc., 40 do 38 proc. i w ostatnim 41 do 37 proc. Wszystkie różnice w granicach błędu statystycznego.

Jakie rodziny na jaką partię

Wśród wszystkich osób głosujących w sondażu Kantar MB na sześć najsilniejszych ugrupowań małżonków jest 58 proc., reszta rozkłada się równo między ludzi pozostających w związkach nieformalnych (14 proc.), single i singielki (15 proc.) oraz wdowy i wdowców (13 proc.). Ich rozkład w elektoratach jest jednak zupełnie różny.

Wyborcy 6 ugrupowań z podziałem na małżonków, związki nieformalne, singli oraz wdowy/wdowców

Wyborcy Koalicji Europejskiej
 
PiS
 
Wiosna Roberta Biedronia
 
Kukiz'15
 
Koalicja Lewica Razem
 
Konfederacja Korwin, Braun. Liroy, Narodowcy

Powyższy wykres pokazuje wielkości poszczególnych grup wyborców. Jak widać, wśród 775 osób, które w sondażu wybrały jedno z sześciu ugrupowań aż 183 (24 proc.) to małżonkowie głosujący na PiS, 157 (20 proc.) – małżonkowie wybierający Koalicję Europejską, 42 wdowy i wdowcy (5 proc.) głosujący na PiS, prawie tyle samo na KE itd. Dominacja duopolu (PiS kontra KE) sprawia, że słupki innych partii są dużo niższe, np. 24 osoby w związkach nieformalnych głosujące na Wiosnę to zaledwie 3 proc. wyborców sześciu partii, podobny odsetek stanowią single wybierające Kukiz’15.

Widać, że elektorat PiS ma nadreprezentację małżonków i wdów, Kukiz’15 i ultraprawicowa Konfederacja – nadreprezentację singli, a Wiosna – wyjątkowo dużo ludzi w związkach formalnych.

PiS czyli niezamożni małżonkowie ludowi

Z wielu badań wiadomo, że elektorat PiS ma charakter ludowy (pisaliśmy o tym np. w analizie sondażu IPSOS z czerwca 2017, gdy PiS miał 41 proc.). W sondażu Kantar MB na partię Kaczyńskiego głosować chce aż 42 proc. mieszkańców wsi i  36 proc. z najmniejszych miast oraz 49 proc. z wykształceniem zawodowym. Poparcie dla partii władzy rośnie też wraz z wiekiem, wśród badanych do 34 lat wynosi tylko 13 proc., wśród 60 plus trzy razy więcej (40 proc.).

Sondaż wskazuje na silną religijność wyborców PiS: aż 76 proc. z nich deklaruje, że chodzi do kościoła w niedzielę (42 proc. w każdą, a 34 „nie w każdą”). Podobnie religijny jest tylko elektorat ultraprawicy (60 proc. na niedzielnych mszach), dalej idą (do kościoła) wyborcy Kukiz’15 (46 proc.), Koalicji Europejskiej (43 proc.), Wiosny (33 proc.) i Lewicy Razem (13 proc.).

Dopełnienie tego obrazu stanowi informacja o nadreprezentacji głosujących małżonkach.

Elektorat PiS to zatem konserwatywne rodziny, zapewne zaniepokojone modernizacją i przemianami obyczajowymi, szukające ukojenia w tradycyjnych wartościach i strukturach.

Niewykluczone, że trafiają do nich ksenofobiczne kampanie PiS: wcześniej przeciw uchodźcom, a teraz przeciw LGBT. Te same rodziny – mniej wykształcone, z mniejszych miejscowości, raczej uboższe – szczególnie doceniają program 500 plus.

KE – lepiej sytuowani w równowadze

W sondażu Kantar MB Koalicja Europejska cechuje się równym poparciem w kolejnych kategoriach wieku, przy czym wygrywa – co nowe – z PiS w kategorii 60 plus (45 proc. poparcia). Popularność KE rośnie wraz z wykształceniem od 24 proc. (podstawowe) do 44 proc. (wyższe), Koalicja mocniejsza jest też w miastach różnej wielkości (36-40 proc.).

Interesujące, że liczba małżonków, singli, wdów i związków nieformalnych, jest taka sama jak w całej badanej grupie. To zatem

przekrój Polski lepiej przygotowanej do przemian cywilizacyjnych i kulturowych, elektorat przede wszystkim miast, które pokazały swoją siłę już w wyborach samorządowych 2018, umiarkowanie katolickiej Polski centrum.

Porównanie dochodów elektoratu KE i PiS pokazujemy na wykresie niżej. Widać, że liczba wyborców KE przeważa nad wyborcami PiS w grupach o wyższych miesięcznych dochodach netto:

  • w grupie 2500-4500 zł – o 40 proc.,
  • 4500 – 7000 zł – o 70 proc.,
  • ponad 7000 zł – o 600 proc. (sześć razy).

Dochód osobisty netto miesięcznie w elektoracie KE i PiS. Liczba osób w sondażu Kantar MB

brak
 
do 1500 zł
 
1500-2500 zł
 
2500-4500 zł
 
4500-7000 zł
 
ponad 7000 zł
 
.
 
Odmowa

Z kolei wyborców PiS w kategorii najuboższych, zarabiających (do 1500 zł netto) jest aż o 70 proc. więcej. Zwolennicy Kaczyńskiego dwukrotnie częściej odmawiają też podania ankieterowi dochodów, co może wyrażać ich generalną nieufność.

Identyczny odsetek wyborców KE i PiS pracuje w sektorze prywatnym – po 32 proc. i sektorze publicznym 34 i 35 proc. Ale

aż dwa razy więcej ludzi KE ma własna firmę, za to sześć razy więcej wyborców PiS ma gospodarstwo rolne.

Wiosna – związki pozaformalne

W elektoracie Wiosny aż 29 proc. stanowią ludzie żyjący ze sobą w związkach nieformalnych, małżeństw jest ledwie o jedną trzecią więcej (31 proc.).  W pozostałych elektoratach ta przewaga jest kilkukrotna, a wśród wyborców PiS prawie 10-krotna.

Do pewnego stopnia to wynik niższej średniej wieku, wśród ludzi w wieku 18 – 24 lata wyborcy Biedronia stanowią aż 26 proc., więcej niż dominujący do tej pory w tej kategorii zwolennicy Pawła Kukiza (24 proc.) a także KE (20 proc.) nie mówiąc o wyborcach PiS (8 proc.). W kolejnych grupach wiekowych udział wyborców Wiosny spada: 19 proc. (25-34 lata), 11 proc. (35-44 lata), 8 proc. (45-60 lat) i 5 proc. (ponad 60 lat). To naturalne, że ludzie młodsi rzadziej są w związkach małżeńskich.

Zgodnie z oczekiwaniami na Wiosnę jako partię lewicową i progresywną częściej głosują kobiety (13 proc.) niż mężczyźni (9 proc.). Wbrew oczekiwaniom Wiosna osiągnęła dobry wynik na wsi (12 proc., w poróĻwnaniu z 42 proc. dla PiS i 28 proc. dla KE, więcej niż Kukiz’15 – 9 proc.). „Wyborcza” interpretuje to, jako wyraz pojawiającego się na wsi antyklerykalizmu

Do tego dochodzi mniejszy konserwatyzm tej grupy. W sondażu Kantar MB badani mogli zaznaczyć, że żyją w „nieformalnym związku nie damsko-męskim”. Tak odpowiedziało tylko 5 spośród 775 osób, wyborców sześciu partii, niecały 1 proc. (co może oznaczać, że część się bała lub wstydziła przyznać ankieterowi). Z tych pięciu osób – cztery głosują na Biedronia.

Ultraprawica – dużo singli

Liczba wyborców Kukiz’15 w sondażu (55 osób) i tym bardziej ultraprawicowej Konfederacji (25) jest tak mała, że trudno wyciągać daleko idące wnioski, ale uderzająca jest wysoka liczba osób samotnych: aż 25 proc. w elektoracie Pawła Kukiza (więcej niż małżonków!) i aż 36 proc. w elektoracie Korwin-Mikkego, Brauna, Liroya i Ruchu Narodowego (tyle co małżonków).

Oba elektoraty są męskie, ten drugi w ogromnej przewadze. Nasuwa się przypuszczenie, że mamy tu do czynienia z jakąś obecnością tzw. inceli (od ang. involuntary celibate – przymusowy celibat). Opisywani w literaturze jako mizogini (nie znoszą kobiet, a jednocześnie wyznając kult samców alfa), raczej mało wychodzą z domu („piwniczaki”), są podatni na radykalne ideologie. W USA masowo głosowali na Trumpa. Wiele zachowań i wypowiedzi zarówno Kukiza jak Korwin-Mikkego wpisuje się w taki antykobiecy wzorzec połączony ze skłonnością do radykalnych poglądów i nietolerancji.

  • Zobacz odsetek małżeństw, związków nieformalnych, singli i wdów w sześciu elektoratach

    Odsetek małżonków i małżonek w elektoratach

    • PiS wynosi aż 70 proc.,
    • KE – 55 proc.
    • Lewicy Razem – 49 proc.
    • Kukiz’15 – 40 proc.
    • Wiosny – 37 proc.
    • ultraprawicowej Konfederacji – 36 proc.

    Odsetek ludzi w związkach nieformalnych w elektoratach:

    • Wiosny – 29 proc.
    • Lewica Razem – 28 proc.
    • ultraprawicowej Konfederacji – 16 proc.
    • KE – 15 proc.
    • PiS – 3 proc.

    Odsetek singli i singielek w elektoratach:

    • Kukiz’15 – 45 proc.
    • ultraprawicowej Konfederacji – 36 proc.
    • Wiosny – 25 proc.
    • KE – 14 proc.
    • Lewica Razem – 12 proc.
    • PiS 6 proc.

    Odsetek wdowców i wdów w elektoratach:

    • Lewicy Razem – 19 proc.
    • KE – 16 proc.
    • PiS – 15 proc.
    • ultraprawicowej Konfederacji – 12 proc.
    • Kukiz’15 – 11 proc.
    • Wiosny – 8 proc.

Sondaż „Liczymy się z Polkami”, Kantar Millward Brown na zlecenie „Wysokich Obcasów”, CATI (telefoniczny), 5-11 marca 2019 r., próba 1500 osób, reprezentatywna dla populacji 18+. Dziękujemy „Wyborczej” za udostępnienie tabel z wynikami. Tekst ukazuje sie jednocześnie w OKO.press i na wysokieobcasy.pl


Naczelny OKO.press. Redaktor podziemnego „Tygodnika Mazowsze” (1982–1989), przy Okrągłym Stole sekretarz Bronisława Geremka. Współzakładał „Wyborczą”, jej wicenaczelny (1995–2010). Współtworzył akcje: „Rodzić po ludzku”, „Szkoła z klasą”, „Polska biega”. Autor książek "Psychologiczna analiza rewolucji społecznej", "Zakazane miłości. Seksualność i inne tabu" (z Martą Konarzewską); "Pociąg osobowy".


Powiązane:

Lubisz nas?

Powiedz o tym innym