Wybory 2023 na żywo. Duda o szkodliwych sojuszach, narodowcy o komunistach. Kaczyński o zawsze złych Niemcach

Co się wydarzyło? Na prawdopodobnie ostatnim posiedzeniu kończącej się kadencji Sejm wybrał członków komisji ds. badania wpływów rosyjskich. Ponieważ komisja jest politycznie wymierzona głównie w szefa Platformy Obywatelskiej, jej zwyczajowa nazwa to komisja lex Tusk. Wybór członków ostatecznie zakończył ciągnący się od maja 2023 proces tworzenia komisji.

Kandydatów do komisji przedstawiło tylko Prawo i Sprawiedliwość, opozycja nie zgłosiła swoich propozycji, uznając komisję za narzędzie politycznego ataku, a nie ciało powołane do ujawnienia i wyjaśnienia wpływów Rosji w Polsce. Nad kandydaturami głosowali tylko posłowie PiS (za każdym razem za) i Konfederacji (za każdym razem przeciw). KO, Polska 2050, PSL i Lewica zbojkotowały również głosowanie.

Kto będzie zasiadał w komisji? Komisja będzie miała 9 członków, tworzą ją:

• Sławomir Cenckiewicz – historyk, współtwórca serialu TVP „Reset”,
• Andrzej Zybertowicz – socjolog, doradca prezydenta Andrzeja Dudy,
• Łukasz Cięgotura – zastępca dyrektora Wojskowego Biura Historycznego,
• Michał Wojnowski – historyk bizantynista zajmujący się też naukowo rosyjską myślą geopolityczną i teorią wojen informacyjnych, publikujący w periodyku wydawanym przez ABW, zatrudniony w Kancelarii Premiera,
• Przemysław Żurawski vel Grajewski – politolog, przewodniczący Rady ds. Bezpieczeństwa i Obronności przy Kancelarii Prezydenta,
• Marek Szymaniak – historyk, wieloletni pracownik Instytutu Pamięci Narodowej, obecnie zastępca dyrektora w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku,
• Andrzej Kowalski – były Szef Służby Wywiadu Wojskowego,
• Arkadiusz Puławski – zastępca dyrektora w Departamencie Bezpieczeństwa Narodowego.
• i Józef Brynkus, historyk, poseł Kukiz'15 w latach 2015-19, który w ostatniej chwili zastąpił Marka Czeszkiewicza, byłego prokurator, który wsławił się m.in. umorzeniem śledztwa w sprawie nawoływania do nienawiści przez Jacka Międlara).

Przeczytaj także:

Dlaczego to ważne? „Ustawa o Państwowej Komisji ds. badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne RP w latach 2007-2022” narusza polską konstytucję i unijne przepisy zawierające gwarancje ochrony praw człowieka. Członkom Komisji zapewnia bezkarność i brak odpowiedzialności w rozumieniu prawa cywilnego za jakiekolwiek delikty, także odpowiedzialności odszkodowawczej. W ekspertyzie przygotowanej dla Senatu szczegółowo wyjaśniała to prawniczka prof. Teresa Gardocka, prorektor Uniwersytetu SWPS. Również nowelizacja przygotowana przez prezydenta Dudę nie naprawiła większości wad tej nowo powołanej instytucji.

Po wtóre, komisja ma jasny cel polityczny: jest wymierzona w lidera największej partii opozycyjnej Donalda Tuska. W pierwotnej wersji według najdalej idących interpretacji mogła nawet uniemożliwić Tuskowi start w wyborach. Obecnie nie ma takiego zagrożenia, komisja przed wyborami prawdopodobnie nie zdoła nawet przesłuchać żadnego świadka, a tym bardziej przedstawić konkluzji, które poczatkowo miał być przedstawione już 17 września.

Ale komisja lex Tusk może mieć znaczenie również po wyborach, zwłaszcza wtedy, jeśli – co bardzo prawdopodobne – PiS straci władzę. Jak wskazywaliśmy w OKO.press, wybrana przez PiS komisja mogłaby się stać bardzo przydatnym narzędziem dla PiS-u będącego już opozycji – jako umieszczony w kancelarii nowego już premiera koń trojański z dziewięcioma PiS-owskimi członkami komisji w środku. Każdy z nich będzie miał rangę sekretarza stanu w KPRM, sowitą pensję i bardzo rozległe uprawnienia. A nowy premier nie będzie mógł się ich ot tak, po prostu, pozbyć, wręczając im dymisję. Do tego potrzebna będzie bowiem zmiana ustawy w Sejmie, a następnie podpis pod nią prezydenta.

Powołanie komisji będzie miało również skutki międzynarodowe dla Polski: we wtorek (29 sierpnia) Komisja Europejska ogłosiła, że jeśli komisja ds. wpływów rozpocznie prace, uruchomiony zostanie kolejny etap procedury naruszeniowej wobec Polski. Została ona wszczęta przez KE w czerwcu – zaraz po podpisaniu przez prezydenta Andrzeja Dudę pierwszej wersji ustawy o komisji ds. wpływów.