Krajowa Rada Sądownictwa (KRS) – konstytucyjny organ, którego podstawowym zadaniem jest kontrola polskiego orzecznictwa. KRS zobowiązana jest stać na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów. KRS posiada też wiele uprawnień i kompetencji mających na celu właściwy dobór sędziów w poszczególnych sądach.

 

Krajowa Rada Sądownictwa została utworzona w 1989 roku w wyniku porozumienia politycznego zawartego podczas obrad Okrągłego Stołu.

 

Rada składa się z 25 członków. Zgodnie z Konstytucją RP w KRS mają zasiadać osoby powołane przez organy władz ustawodawczej, wykonawczej oraz sądowniczej. Członkami KRS są: Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Minister Sprawiedliwości, czterech posłów, dwóch senatorów, osoba powołana przez Prezydenta RP, dziesięciu sędziów będących przedstawicielami sądów powszechnych, dwóch sędziów Sądu Najwyższego, dwóch sędziów sądów administracyjnych oraz sędzia sądu wojskowego.

 

Kadencja Krajowej Rady Sądownictwa trwa 4 lata.

 

Do najistotniejszych zadań Krajowej Rady Sądowniczej należy: opiniowanie aktów normatywnych dotyczących sądownictwa i sędziów oraz podejmowanie uchwał w sprawach wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie ich zgodności z Konstytucją RP w zakresie dotyczącym niezależności sądów i niezawisłości sędziów; rozpatrywanie i ocena kandydatur do pełnienia urzędu sędziowskiego oraz przedstawianie Prezydentowi RP wniosków o powołanie sędziów; rozpatrywanie wniosków o przeniesienie sędziów w stan spoczynku oraz wyrażanie zgody na dalsze zajmowanie stanowiska przez sędziów, którzy ukończyli 65 rok życia; wybór Rzecznika Dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych oraz występowanie z żądaniami wszczynania postępowań dyscyplinarnych w stosunku do sędziów; wyrażanie opinii w sprawie powołania oraz odwołania prezesów i wiceprezesów sądów powszechnych i sądów wojskowych.

 

W 2017 roku Sejm uchwalił ustawę wygaszającą kadencje wszystkich członków KRS i dzielącą ją na dwa zgromadzenia. Uchwalenie tej ustawy (oraz ustawy o ustroju sądów powszechnych i ustawy o Sądzie Najwyższym) uznane zostało przez większość środowisk sędziowskich, RPO i opinię publiczną za naruszające zasadę trójpodziału władz. Uchwalenie nowelizacji ustawy wywołało falę protestów i demonstracji w całym kraju.

 

W 2018 roku z inicjatywy prezydenta Andrzeja Dudy Sejm zmienił zasady wyboru sędziów do KRS i wbrew Konstytucji RP wybrał do niej nowych przedstawicieli, głównie ludzi związanych z ministrem sprawiedliwości i prokuratorem generalnym Zbigniewem Ziobrą. Przerywano tym samym gwarantowaną w ustawie zasadniczej kadencję dotychczasowych sędziów KRS.

 

Obecnie działania nowej KRS polegają głównie na wprowadzaniu reformy sądownictwa zgodnej z wytycznymi partii rządzącej. Dlatego też większość sędziów uważa ją za organ niekonstytucyjny i gremium, którego legalność jest wątpliwa.

 

Większość Rad sądownictwa z innych państw Unii Europejskiej również uznaje nową Krajową Radę Sądownictwa za narzędzie rządu PiS. Dowodem na to jest fakt, że we wrześniu 2018 roku Europejska Sieć Rad Sądownictwa (ENCJ) zawiesiła członkostwo polskiej KRS ze względu na „niespełnianie przez nią warunku niezależności od władzy wykonawczej„.

 

W listopadzie 2018 roku Sąd Najwyższy i Naczelny Sąd Administracyjny skierowały pytania prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości UE, dotyczące statusu nowej KRS i zgodności z prawem Unii Europejskiej procedur wyłaniania przez nią sędziów do SN. TSUE orzeknie, czy nowa Izba Dyscyplinarna Sądu Najwyższego jest sądem niezależnym w myśl przepisów unijnych, skoro pomogła ją obsadzić upolityczniona KRS. 19 marca 2019 roku TSUE rozpozna pytania prejudycjalne.

 

25 marca 2019 roku wyrok w sprawie nowej KRS ma ogłosić też Trybunał Konstytucyjny. Członkowie nowej Krajowej Rady Sądowniczej wystąpili do TK, aby ten uznał za konstytucyjne przepisy, na podstawie których ich wybrano, co ma zalegalizować ich działania.


Powiązane artykuły

Neo-KRS broni się przed TSUE: "Wszystkie przesłanki niezależności pasują jak ulał"

Neo-KRS nie chce, by unijny Trybunał badał jej status ani przyglądał się poczynaniom Izby Dyscyplinarnej SN. „Wszystkie przesłanki niezależności pasują jak ulał" - mówił członek KRS Jarosław Dudzicz (na zdjęciu). Rząd PiS znów bronił się argumentami o „niemieckich sądach” i „złodziejach w togach". Ostateczny wyrok o legalności KRS najwcześniej w lipcu


TK publikuje uzasadnienie „legalizacji” KRS. Jest pełne manipulacji, niespójne i nierzetelne

Trybunał Konstytucyjny robi prezent Krajowej Radzie Sądownictwa. Na tydzień przed wysłuchaniem KRS przed Trybunałem Sprawiedliwości UE, TK publikuje uzasadnienie swojej „legalizacji” KRS. Jest niespójne, nierzetelne, nieuczciwe intelektualnie i brakuje w nim argumentów konstytucyjnych – komentuje dla OKO.press konstytucjonalista dr Michał Ziółkowski


"W trybie niecnym" PiS o 1.30 w nocy odebrał sędziom prawo do odwołań od decyzji KRS

W piątek 26 kwietnia, o 01:30 nad ranem Sejm głosami PiS postanowił, że KRS będzie mogła dowolnie wybierać kandydatów na sędziów Sądu Najwyższego. Od jej uchwał nie będzie już można się odwołać, a odwołania już złożone w NSA zostają umorzone. PiS chce w ten sposób zmusić NSA do wycofania pytań z Trybunału Sprawiedliwości UE


Bodnar: "Projekt nowelizacji ustawy o SN sprzeczny z Konstytucją". Kuchciński "ma wątpliwości"

W apelu do Marszałka Sejmu RPO nie zostawia suchej nitki na projekcie nowelizacji ustawy o SN z 17 kwietnia. Skutecznie, bo marszałek Kuchciński nabrał wątpliwości, czy niektóre jej zapisy są zgodne z Konstytucją. Rozłam w obozie władzy czy działanie pozorowane?


Sędziowie Izby Dyscyplinarnej SN "legalizują" samych siebie. "Zostaliśmy powołani całkowicie legalnie!"

W uchwale z 10 kwietnia sędziowie Izby Dyscyplinarnej SN w pełnym składzie stwierdzili, że proces ich powołania był całkowicie prawidłowy. Nowe kadry SN w ogromnym pośpiechu "legalizują się", by ubiec sędziów starych, którzy uważają, że nowi nie powinni orzekać. Bo powołani zostali w wadliwy sposób i z udziałem upolitycznionej KRS


Siedlecka: Gombrowicz w Sądzie Najwyższym. Walka neosędziów o ważniejszość

To, co się dzieje w Sądzie Najwyższym, zaczyna przypominać pojedynek Filydora i Antyfilydora z „Ferdydurke” Gombrowicza. Tyle że nie jest śmiesznie, bo nie chodzi o abstrakcyjne zagadnienie wyższości syntezy nad analizą, ale o funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości.


Zaskoczenie w SN. Nowi sędziowie zaczynają kontrolować nową KRS i decyzje Ziobry

Nowa Izba Kontroli Nadzwyczajnej SN zaczyna uchylać uchwały nowej KRS, choć ta twierdziła, że nie ma od nich odwołania. Sędziowie z tej Izby, wszyscy powołani przez nową KRS, uchylają też decyzje ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry


Dyscyplinarka dla sędzi Czubieniak za słowa "to była tragifarsa" o posiedzeniu Izby Dyscyplinarnej

Sędzia Alina Czubieniak z Gorzowa będzie miała drugą dyscyplinarkę, bo w ostrych słowach skrytykowała Izbę Dyscyplinarną SN, która ukarała ją w piątek upomnieniem za sprawiedliwy wyrok, który nie spodobał się ministrowi Ziobrze i Izba natychmiast orzekła o jej winie.


Ściga niepokornych sędziów, teraz dostał awans od nowej KRS

Awans dostał Michał Lasota, zastępca rzecznika dyscyplinarnego, znany z robienia dyscyplinarek niezależnym sędziom. Zostanie sędzią okręgowym, choć w ostatnich latach 100 proc. jego wyroków było uchylanych. Dla nowej KRS to jednak dobry kandydat do awansu


Blokada KRS umorzona. Sąd: Zamiarem było wyrażenie niezadowolenia ze zmian w sądownictwie

"Należy traktować wszelkie ograniczenia wolności zgromadzeń za wyjątkowe i podlegające szczególnie wnikliwej kontroli ze strony państwa" - uzasadniała umorzenie sędzia. - "Głównym zamiarem obwinionych była chęć wyrażenia poglądów i niezadowolenia ze zmian w sądownictwie i działalności KRS, a dopiero w następstwie możliwość utrudnienia ruchu".


KRS i SN przed Trybunałem Sprawiedliwości UE. Prokurator PiS żądał wyłączenia z rozprawy... prezesa TSUE

We wtorek 19 marca odbyła się rozprawa Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie pytań prejudycjalnych Sądu Najwyższego o status nowej KRS i Izby Dyscyplinarnej SN. Zamiast przedstawiciela MSZ polski rząd reprezentował de facto prokurator - wysłannik Zbigniewa Ziobry. Chciał wyłączyć z rozprawy... samego prezesa TSUE za "brak bezstronności"


KRS uczci wpływ Żołnierzy Wyklętych na sądy. Na deser Pietrzak zaśpiewa za 8 tys. zł

Nowa KRS w czwartek organizuje konferencję, na której uczci Żołnierzy Wyklętych i będzie się zastanawiać czy powojenne represje wobec nich są powodem obecnego „kryzysu” w sądach. Spotkanie będą umilać ballady o Żołnierzach Wyklętych, w tym Jan Pietrzak, za którego występ KRS zapłaci 8 tys. zł


Wczytuję poprzednie artykuły


wczytaj więcej